به گزارش سرویس سیاسی پایگاه خبری ساعدنیوز، مقامهای آمریکایی همچنان درباره توانایی ایران و احتمال تلاش این کشور برای اجرای چنین عملیاتی اختلافنظر دارند. این موضوع را هفت مقام آمریکایی تأیید کردهاند.
منابع آگاه از آخرین منابع اطلاعاتی، برنامهریزی ایران را در شرایط فعلی تلاشی برای ایجاد گزینههای احتمالی توصیف کردهاند، نه نشانهای از قریبالوقوع بودن یک حمله. با این حال، دو منبع گفتهاند طرحهایی که آمریکا از آنها مطلع شده، بسیار مشخص هستند و مکانها و اهدافی را نیز شامل میشوند. این اطلاعات موجی از برنامهریزیهای اضطراری را در آمریکا به راه انداخته است.
لورین بیس، سخنگوی کاخ سفید، در بیانیهای اعلام کرد که آمریکا «تمامی تهدیدهای احتمالی را زیر نظر دارد، اما در حال حاضر هیچ تهدید معتبری علیه خاک اصلی این کشور وجود ندارد».
با این حال، مقامهای آمریکایی این اطلاعات را نشانهای از تمایل نگرانکننده ایران برای تشدید تنشها ارزیابی کردهاند؛ آن هم در شرایطی که تهران با فشار شدید حملات نظامی مستمر آمریکا و محاصره اقتصادی سختی روبهرو است؛ محاصرهای که مقامهای ارشد دولت ترامپ گفتهاند اقتصاد ایران را «ویران» کرده است.
به گفته این منابع، این اطلاعات نشان میدهد تهران اکنون بهطور فعال در حال برنامهریزی برای حملات احتمالی در داخل خاک آمریکا است؛ هرچند هنوز شواهدی وجود ندارد که نشان دهد ایران تصمیم نهایی برای اجرای این طرحها را گرفته است.
یکی از منابع در این باره گفت: «اینکه ایران واقعاً نیروهای انسانی لازم را برای اجرای چنین عملیاتی در اختیار دارد یا خیر، موضوعی است که همچنان درباره آن اختلافنظر وجود دارد.»
در شرایطی که مذاکرات دیپلماتیک برای پایان دادن به درگیریها با کندی پیش میرود، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، هفته گذشته اعلام کرد جنگ «بهزودی و در آیندهای نسبتاً نزدیک» پایان خواهد یافت.
با این حال، تلاشهای فوری و پشتپرده برای مقابله با این تهدید جدید، ماهیت بیثبات و غیرقابل پیشبینی مناقشهای را نشان میدهد که تاکنون حلوفصل آن بسیار دشوار بوده است. همچنین این وضعیت بیانگر آن است که هزینه جنگی که ترامپ در ماه فوریه آغاز کرد، ممکن است به شیوههایی فراتر از افزایش قیمت بنزین، به داخل آمریکا نیز کشیده شود.
دو منبع آگاه گفتند مقامهای آمریکایی طی هفته گذشته چندین جلسه برای بررسی راههای مقابله با این تهدید برگزار کردهاند. یکی از این منابع، برنامهریزیهای انجامشده را اقدامی «عاقلانه و محتاطانه» توصیف کرد.
این تحولات در حالی رخ میدهد که تهدیدهای منتسب به ایران هفته گذشته باعث شد سرویس مخفی آمریکا، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری این کشور را به یک محل اقامت نظامی منتقل کند.
برنامهریزیهای منتسب به ایران برای هدف قرار دادن مقامهای فعلی و سابق آمریکا، از جمله طرح سوءقصد به دونالد ترامپ از طریق استخدام قاتل در سال 2024، از نخستین دوره ریاستجمهوری او ادامه داشته است. این اقدامات عمدتاً بر فرصتهایی متمرکز بودهاند که امکان ترور مقامهای آمریکایی را هنگام سفر آنها به خارج از کشور فراهم میکردند.

تصویری از دونالد ترامپ در دفتر بیضی کاخ سفید در 10 اوت
مقامهای آمریکایی هشدار دادهاند که این کشور در برابر حملات با تسلیحات غیرمتعارف بهشدت آسیبپذیر است.
بمبهای کثیف، که در آنها مواد رادیواکتیو درون یک بمب متعارف قرار میگیرد، نسبتاً آسان ساخته میشوند. ایران لزوماً نیازی ندارد نیروهای آموزشدیده خود را به داخل آمریکا قاچاق کند؛ بلکه کافی است فردی را که از قبل در خاک آمریکا زندگی میکند، برای اجرای حمله متقاعد کند.
به گفته یکی از منابع، دستگاههای اطلاعاتی آمریکا مکالماتی را از طرف ایرانی رصد کردهاند که در آنها ادعا شده مواد موردنیاز برای ساخت بمب در داخل ایالات متحده ذخیره شده است.
مقامهای آمریکایی درباره میزان اعتبار این اطلاعات اختلافنظر دارند، اما در مجموع معتقدند که انتقال و ذخیرهسازی قبلی مواد هستهای یا عوامل شیمیایی که میتوانند در یک سلاح متعارف به کار گرفته شوند، برای ایران بسیار آسان بوده و حتی احتمالاً این مواد از قبل در خاک آمریکا مستقر شدهاند.
یکی از منابع نزدیک به اطلاعات اطلاعاتی آمریکا گفت: «با توجه به اینکه مرزهای ما در بیشتر سالهای یک دهه گذشته تا چه اندازه نفوذپذیر بودهاند، وارد کردن نیروهای عملیاتی به داخل کشور که بتوانند اجزای بمب را تهیه و در محل موردنظر مستقر کنند، کار بسیار آسانی بوده است.»
منبع دیگری گفت بسیاری از مقامهای امنیت ملی آمریکا فرض را بر این گذاشتهاند که مواد هستهای از پیش در خاک ایالات متحده مستقر شدهاند و ممکن است این وضعیت سالها، اگر نگوییم دههها، ادامه داشته باشد.
به عبارت دیگر، به گفته منبع دوم، توانایی ایران برای انجام چنین حملهای افزایش نیافته است؛ آنچه تغییر کرده، انگیزه ایران برای انجام آن است.
وزارت دفاع آمریکا در پاسخ به پرسش CNN، این موضوع را به دفتر مدیر اطلاعات ملی ارجاع داد؛ دفتری که از اظهارنظر در این باره خودداری کرد.
سخنگوی نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد در نیویورک نیز در بیانیهای اعلام کرد که ایران «استفاده از سلاحهای شیمیایی را تحت هر شرایطی کاملاً نامشروع میداند و اتهامهای نادرست و ساختگی مطرحشده در این زمینه را قاطعانه رد میکند».
این سخنگو بهطور مشخص درباره اطلاعات مربوط به طرح احتمالی استفاده از بمب کثیف اظهارنظر نکرد.
بمب کثیف تفاوت زیادی با بمب هستهای دارد. بمب هستهای بر اساس واکنش شکافت هستهای عمل میکند و قدرت تخریب آن بهمراتب بیشتر است.
بمبهای کثیف همچنان میتوانند تشعشعات خطرناک را در هوا و در محدودهای به وسعت چند بلوک شهری یا حتی چندین مایل پراکنده کنند؛ اما کارشناسان میگویند احتمالاً تلفات انسانی ناشی از انفجار خود بمب خواهد بود، نه تشعشعات رادیواکتیو آن.
ساخت این بمبها از ساخت هر بمب متعارف دیگری دشوارتر نیست، اما بخش دشوار کار، تهیه مواد رادیواکتیو موردنیاز است.
یکی از منابع آگاه از اطلاعات اطلاعاتی جدید گفت:
«هر سلاحی از این نوع، سلاح وحشت است، نه سلاحی دقیق؛ درست مانند یک بمبگذار انتحاری که خودش را منفجر میکند. چنین سلاحی میتواند مردم را بهشدت بیمار کند و برخی مناطق را غیرقابل سکونت سازد.»
یکی از چالشهای آمریکا ممکن است شناسایی این طرح پیش از اجرای آن باشد. یک قانون کلیدی نظارتی که به مقامهای آمریکایی اجازه میدهد ارتباطات خارجیها را جمعآوری کنند، در ماه ژوئن و در پی اختلاف میان کاخ سفید و کنگره بر سر بیل پولت، مدیر وقت اطلاعات ملی آمریکا، منقضی شد.
دستورهای نظارتی که پیش از ماه ژوئن صادر شده بودند، تا مارس 2027 همچنان معتبر خواهند بود؛ اما مقامهای امنیت ملی هشدار دادهاند که در صورت عدم اقدام کنگره، آمریکا یکی از مؤثرترین ابزارهای خود برای شناسایی و کشف طرحهای تروریستی را از دست خواهد داد.
تاد بلانش، دادستان کل آمریکا، جی کلیتون، مدیر اطلاعات ملی و جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (CIA)، هفته گذشته در نامهای به رهبران جمهوریخواه و دموکرات هر دو مجلس کنگره خواستار تمدید این قانون شدند.
آنها در این نامه استدلال کردند که تأخیر در تمدید قانون، «جان شهروندان آمریکایی در داخل کشور و همچنین نیروهای مستقر در خارج از کشور را در شرایط افزایش تهدیدها، که در جلسه توجیهی گروه هشت تشریح شده بود، به خطر میاندازد».
قانونگذاران عضو گروه موسوم به «گروه هشت» شامل چهار رهبر کنگره و رهبران دو حزب در کمیتههای اطلاعاتی مجلس نمایندگان و سنا هستند. این افراد چند روز پیش از ارسال نامه، درباره ایران توجیه اطلاعاتی دریافت کرده بودند.
با این حال، مشخص نیست که آیا در آن جلسه بهطور مشخص درباره تهدید استفاده از بمب کثیف یا سلاح شیمیایی علیه واشنگتن صحبت شده است یا خیر.

تصویری از تنگه هرمز از منطقه مسندم عمان در 9 نوامبر
به گفته دو مقام آمریکایی، دستگاههای اطلاعاتی این کشور همچنین بهدقت جریان دیگری از اطلاعات را دنبال میکنند که نشان میدهد ایران ممکن است از سلاحهای شیمیایی علیه نیروهای آمریکایی مستقر در خاورمیانه استفاده کند.
روزنامه نیویورکتایمز نخستین رسانهای بود که این نگرانیها را گزارش کرد.
چندین مقام آمریکایی صراحتاً اعلام کردهاند که نیروهای این کشور تجهیزات حفاظتی یا آموزش کافی برای مقابله با چنین حملهای را در اختیار ندارند.
یکی از منابع آگاه از اطلاعات اطلاعاتی اخیر به CNN گفت این نگرانیها باعث شده است برنامهریزی اضطراری جداگانهای آغاز شود. هدف از این برنامه، اطمینان از برخورداری کارکنان دیپلماتیک و اطلاعاتی آمریکا در منطقه از تجهیزات و آموزشهای لازم برای محافظت از خود در صورت هدف قرار گرفتن با حمله شیمیایی ایران است.
مجموعه این تهدیدهای فزاینده در شرایطی مطرح میشود که آمریکا و ایران همچنان در تنگه هرمز درگیر تقابل هستند.
مذاکرات دشوار برای پایان دادن به محاصره آمریکا، بازگشایی تنگه هرمز و خاتمه درگیریها تاکنون به نتیجهای نرسیده است.
اگرچه یکی از منابع منطقهای تأکید کرده است که هر دو طرف در حال حاضر خواهان دستیابی به توافق هستند، اما به نظر میرسد هیچیک از طرفین آمادگی ارائه امتیازهای معنادار را ندارد.
یک منبع منطقهای تأکید کرده است که چند هفته آینده برای دستیابی به هرگونه توافقی بسیار حیاتی خواهد بود؛ دورهای که در آن برخی طرفها ممکن است تلاش کنند با ایجاد مانع، روند توافق را مختل کنند.
این منبع افزوده است که تندروهای ایرانی یا عناصر خارج از کنترل در ساختار حاکمیتی ایران از جمله طرفهایی هستند که باید تحرکاتشان زیر نظر گرفته شود؛ چراکه این گروهها از ادامه جنگ سود بردهاند و ممکن است برای تداوم درگیریها انگیزه داشته باشند تا دست به حمله بزنند.
یکی از مقامهای آمریکایی تأکید کرده است که ایران بهخوبی از خطر واکنش تلافیجویانهای که در صورت استفاده از هر یک از این سلاحها، چه در خاورمیانه و چه در خاک آمریکا، متوجه خود خواهد شد، آگاه است.
با این حال، اگر رهبران ایران به این نتیجه برسند که بقای حکومتشان در معرض تهدید قرار گرفته است، ممکن است چنین اقدامی را با وجود تمام خطرات آن ارزشمند بدانند.
یادداشت تحریریه: گزارش CNN بر اساس اظهارات هفت مقام آمریکایی و منابع اطلاعاتی منتشر شده است. ادعاهای مطرحشده درباره برنامهریزی ایران برای استفاده از بمب کثیف یا سلاح شیمیایی، در این گزارش بهصورت مستقل اثبات نشدهاند. همچنین خود گزارش تأکید میکند که هنوز شواهدی از تصمیم قطعی ایران برای اجرای چنین حملهای وجود ندارد.
پایان پیام