ساعدنیوز
ساعدنیوز

نگاهی به مدل لباس های خوشگل سوگلی و همسران شاه قاجار/ زنان در دوره قاجار چه می‌پوشیدند؟+عکس

  جمعه، 20 بهمن 1402   کد خبر 374756
نگاهی به مدل لباس های خوشگل سوگلی و همسران شاه قاجار/ زنان در دوره قاجار چه می‌پوشیدند؟+عکس
ساعد نیوز: پوشاک ارتباط تنگاتنگی با فرهنگ مردم دارد، اگر کمی دقیق شویم، حتی در دوره مدرنی که در آن زندگی می‌کنیم همه یک شکل لباس می‌پوشند.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی ساعدنیوز به نقل از همشهری، پوشاک و مد در هر دوره‌ای فراتر از ظاهر می‌روند و معمولا از مباحث مورد علاقه پژوهشگرانند تا ابعاد مختلف زندگی آدم‌های آن نسل را استخراج کنند. پوشاک ارتباط تنگاتنگی با فرهنگ مردم دارد، اگر کمی دقیق شویم، حتی در دوره مدرنی که در آن زندگی می‌کنیم و همه یک شکل لباس می‌پوشیم، لباس‌های محلی در اقصی نقاط ایران، زبان فرهنگشان می‌شوند و تا حدودی به ما می‌گویند چه در دل فرهنگشان دارند. بنابراین، اگر با شواهد تاریخی، سر از مد و پوشاک مردم یک دوره دربیاوریم، تا حدودی می‌توانیم احوالات فرهنگیشان هم بیان کنیم.

اگر سری به عکسخانه کاخ گلستان بزنید، حتما لباس‌ها و تیپ زنان قاجاری توجهتان را جلب می‌کند. در این متن قصد داریم مروری بر پوشاک زنان قاجاری بیندازیم.

چرا تیپ قاجاریان در عکسخانه به چشم می‌آید؟

از میان دوره‌های تاریخی، عصر قاجار بین مردم خیلی به چشم می‌آید و معمولا نقل مجالس می‌شود! شاید به این دلیل باشد که از دوره‌های قبل‌تر عکس نداریم تا به این شکاف زمانی بین خودمان و آن‌ها بخندیم یا شاید هم به چشم آمدنش به دلیل گل درشتِ مدرنیته‌ای باشد که ناصرالدین‌شاه به ایران آورد! امّا این مسئله را نباید انکار کرد که وقتی مد و سبک پوشش بعد از مدتی عوض می‌شود، قبلی‌ها را، چون درک نمی‌کنیم، باعث تمسخرمان می‌شوند؛ این را در مانتوهای اپل‌دار و شلوارهای پلیسه‌دار دهه 50 و 60 که سال‌هاست ازشان می‌گذرد هم می‌شود حس کرد، چه برسد به صدها سال قبل‌تر که طرز تفکرها با نسل الان، کاملا متفاوت بود.

در این مطلب می‌خواهیم کمی درباره مد و پوشاک قاجاری و تغییراتی که ناصرالدین شاه ایجاد کرد، صحبت کنیم. احتمالا با خواندش، اگر دوباره سری به بخش عکسخانه کاخ گلستان بزنید و عکس زنان قاجاری را ببینید، سوالاتتان تا حدودی برطرف شده باشد.

آیا لباس‌های زنان دربار با مردم عادی فرق داشت؟

از گذشته‌ها، آنچه سند و مدرک برایمان به جا مانده، بیشتر مربوط به درباریان می‌شود. مثلا همین عکس‌های قاجاری را در نظر بگیرید که از زنان دربار گرفته شده. بنابراین، عمده اطلاعاتمان از دربار و خانواده شاهی است تا مردم معمولی.

اما گفته شده در زمان قاجار، زنان دربار، الگویی برای زنان معمولی جامعه به حساب می‌آمدند. یعنی وقتی سبکی از پوشاک بین زنان دربار مد می‌شده، بعد از مدّتی میان مردم عادی هم رایج می‌شده است. مثلا، وقتی پادشاهان قاجاری به اروپا سفر می‌کردند و سبک خاصی از لباس را میان زنانشان رواج می‌دادند، بعد از مدّتی در عموم جامعه گسترش پیدا می‌کرد.

زنان در دوره قاجار چه می‌پوشیدند؟

زنان در دوره قاجار، عموما مذهبی محسوب می‌شدند و پایبند شرعیات بودند. در سفرنامه‌های جهانگردانی که در این دوره به ایران آمدند هم اگر نگاه کنیم، می‌بینیم زنان عادی، عموما چادر سر می‌کنند و به حفظ حجابشان پایبند هستند؛ بنابراین از این عصر، لباس‌های گشاد و بلند انتظار می‌رود که حجاب زنان را حفظ کند.

امّا علاوه بر مذهب، وضعیت اقتصادی، فرهنگ و سیاست جامعه هم تعیین پوشاک موثر بوده که پرداختن به آن از حوصله متن خارج است. آنچه مقالات به ما می‌گویند این است که پوشش زنان قاجاری از چند جزء تشکیل می‌شده که عبارتند از:

شلیته (تُنبان)

معمولا بلند و ضخیم بوده و پف زیادی هم داشته است.

پیراهن

عمدتا با پارچه نازک دوخته می‌شد و ابتدای پادشاهی قاجاریان، تزیینات بیشتری داشت.

آرخالق

پوشش بالاتنه که آستین‌هایی چسبان و سردستش مثلثی‌شکل بود که به آن «سنبوسه» می‌گفتند. ارخالق علاوه بر پوشش، به خاطر تزییناتش، جنبه زیبایی هم داشت.

پوشش سر

از «سربند» گاهی برای جلوگیری از استفاده می‌کردند. همچنین پوشش توری همراه با کلاهک و عرقچین‌هایی که تزیین داشتند هم استفاده می‌کردند.

چادر

پوشش چادر برای بیرون استفاده می‌شد. زنان ایرانی از سال‌ها قبل‌تر چادر را به شکل‌های مختلف استفاده می‌کردند، اما در دوره قاجار شکل ساده‌تری به خودش گرفت و فقط دور آن نواردوزی می‌شد.

روبنده

روبنده پوشش دیگری بود که هنگام بیرون رفتن از منزل استفاده می‌شد و معمولا با یک پارچه کتانی برای جلوی صورت دوخته می‌شد.

چاقچور

در حال حاضر از چاقچور استفاده نمی‌شود، امّا اصطلاح چادرچاقچور به گوش ما هم رسیده. چاقچور هم شلوار گشاد و چین‌داری بوده که هنگام بیرون آمدن از خانه می‌پوشیدند.

مواردی که نام برده شد، از متداول‌ترین اجزای لباس زنان در دوره قاجار بودند که با تزیینات خاص و طراحی آن زمان، دوخته میشدند. در واقع، مد آن روزگار، این سبک لباس پوشیدن بوده است. علاوه بر عکس‌های عکسخانه، در کاخ ابیض هم نمونه‌هایی از این لباس‌ها را می‌توانید از نزدیک ببینید.

ناصرالدین شاه چه تأثیری بر مد گذاشت؟

در تاریخ قاجاریان حرف از ناصرالدین‌شاه زیاد به میان می‌آید. یک علتش این است که سفرهای فراوان به اروپا از دوره او شروع می‌شود و این سفرها نقش موثری در تغییر فرهنگ ایران بازی می‌کنند؛ زیرا پادشاه شیفته اروپا و کشورهای دیگر می‌شود و تصور می‌کند دلیل پیشرفت اروپا، ظاهرشان است؛ بنابراین سعی می‌کند آن ظاهر را در ایران پیاده کند. یکی از آن ظواهر، پوشش زنان است. از این جهت، سعی می‌کند میان زنان خودش مد تازه‌ای جایگزین کند.

به تأثیر از همین تفکر، لباس زنان تنگ و کوتاه می‌شود. البته زنان عادی و کُلفَت‌ها خیلی پیرو مد جدیدی که پادشاه آورد، نبودند و از همین جهت در آن دوره تفاوت لباس‌ها، نشان می‌دهد کدام‌یک جزو زنان دربارند و چه کسانی افراد عادی.

اگر بخواهیم نمونه‌ای بیان کنیم، ناصرالدین شاه با دیدن باله روسی دستور می‌دهد دامن‌هایی شبیه بالرین‌ها برای زنان دربار دوخته شود. خیاطان هم سعی می‌کنند شلیته زنان را کمی شبیه به دامن بالرین‌ها کنند! تصور کنید چه می‌تواند از آب دربیاید؟

بنابراین این روحیه تجدد طلبی ناصرالدین شاه باعث ایجاد تغییراتی در لباس زنان قاجاری شد که بعد از مدتی به مردم عادی هم تا حدودی راه پیدا کرد. شاید چیزی که با دیدن تیپ قاجاریان باعث خنده ما می‌شود، این تناقض عجیبی است که بین سنت و مدرنیته بین آن‌ها مشاهده می‌شود. ولی، پیش از هر قضاوتی برای عمیق‌تر شدن و دقیق‌تر نگریستن، نیاز به اطلاعات و پژوهش‌های بیشتری داریم.

پایگاه خبری ساعدنیوز را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید.
  برچسب ها: مد و فشن قاجار

2 دیدگاه
  دیدگاه ها
پربحث های هفته   
درختان میوه حیاط باصفای خانه رهبر معظم انقلاب که بابتش به بیت المال هزینه می پردازد (249 نظر) مهران رجبی: حضورم در بیمارستان موجب خنده رهبر معظم انقلاب شد (113 نظر) نگاهی به پژوی تهران پلاک رهبر معظم انقلاب+عکس/اولین ماشینی که از ایرانشهر خریدند! (101 نظر) رونمایی از تیپ باکلاس و شیک دامادی رضا داوودنژاد درکنار عزیزترین زن زندگیش/ مادربزرگی که جای مادر نداشته اش رو پُر کرد+عکس (47 نظر) حضور پرافتخار مژده لواسانی در موزه لوور فرانسه با چادر/ باعث افتخارین خانوم! +عکس (43 نظر) نگاهی به خانه 4 طبقه محمود احمدی نژاد در نارمک تهران+عکس (34 نظر) خوشحالی و ذوق غیرقابل وصف علی دایی در افتتاحیه رستورانش در اردبیل+عکس/ از بوسیدن قرآن تا خنده هایش موقع پیتزا خوردن (31 نظر) چرا رهبر انقلاب در زمان ایراد خطبه نماز عید فطر بغض کردند؟ (28 نظر) حیاط باصفا و دلباز خانه زیبای سانیا سالاری ارغوان سریال دلدادگان/ خونه نگو باغ بگو!+عکس (25 نظر) خلاقیت بی نظیر راننده شیرازی، با نوشته جالب پشت خاور اش حماسه آفرین شد/ آدم حَظ میکنه از این درک و فهم بالا (28 نظر) شباهت بی حد و اندازه گندم، تنها یادگار آزاده نامداری به مادرش/ چقدر زیبا و نازه+عکس (22 نظر) دلنوشته احساسی و جانسوز پدر غزل بدیعی برای دامادش رضا داوودنژاد (16 نظر) خلاقیت منحصربفرد شهرداری کرمانشاه با رنگ آمیزی پیاده راه برای زیباسازی/ماشالله به این هنر+عکس (15 نظر) صحبت های خنده دار آقای قرائتی: وقتی دختره بهش میگه به فوکول من گیر نده +ویدئو😂👌 (13 نظر) نگاهی به گالری طلا و جواهرات علی دایی و همسرش مونا خانوم/ چه گالری اعیان و لوکسی+ عکس (14 نظر)
دیگران می‌خوانند   
تجربه ترسناک مهراوه شریفی نیا از گریم مادرش در پشت صحنه فیلم دزد عروسک ها/ انصافا هم ترس داره+فیلم اثبات کدبانویی و همسر دوستی به سبک ستاره سادات قطبی+ویدئو/ سوپ رو پسراش و خودش خوردن تموم شده دوباره برای همسرش پخته خلاقیت منحصر به فرد یک مرد فروشنده با نوشته جالب پشت شیشه مغازه‌اش در بازار تهران/ همه رو شرمنده درک و شعورش کرد+عکس (تصاویر) رشد باورنکردنی ریش مرد فرانسوی که نه تنها قلب‌ها را تسخیر کرد، بلکه جایگاه او را در تاریخ تثبیت کرد/ ریش یا خانه ی گربه! فال ابجد روزانه یکشنبه 26 فروردین 1403 (تصاویر) با گوشت‌ چرخ کرده چه غذایی درست کنیم؟/ 7 غذای خوشمزه و پرطرفدار با گوشت چرخ کرده برای مقابله با فوبیای کنکور ابتدا باید آن را بشناسیم هزینه‌ها در دبی چگونه اند؟ مسکن، حمل‌و‌نقل، بیمه و مواد غذایی (عکس) مشهورترین لباس باستانی در موزه نیویورک/ تن پوش منحصربفرد یک شاهزاده ساسانی از جنس ابریشم با رنگها و نقوش خاص اقدام جالب و منحصربفرد پیرمرد موتورسوار در اصلاح موهایش به شکل کلاه کاسکت+ویدئو/ عمرا از دور بشه تشخیص داد موهاشه یا کلاه🤣 کیک تولد باکلاس و 5 طبقه بهنوش بختیاری با ورقه های طلا در رستوران مجلل/ مبارکا باشه+ عکس کولر گازی کریر ساخت کجاست؟ یادی کنیم از خونسردی کامل و جالب بهاره رهنما در درگیری لفظی با فلور نظری سر میز شام+ویدئو/ خونه چه کسی هم دعوا کردن، مریم امیرجلالی مژده لواسانی خطاب به وزیر ارشاد: یک سوال بپرسم ممنوع التصویر نمیشم +ویدئو مدل موی جدید سعید عزت اللهی ستاره تیم ملی/ چه بهش میاد +فیلم استوری های جدید منوچهر هادی و یکتا ناصر از دخترشان سوفیا/ ماجراهای این زوج جنجالی تمامی ندارد+ویدیو تصاویر جذاب و خوشمزه هانده ارچل بازیگر فیلم "مست عشق" در سفر به اوزاکا ژاپن تمومی نداره (عکس/فیلم) با دهکده رویایی ارباب حلقه ها در دنیای واقعی آشنا بشین / از فیلماشم خوشگلتره 😍 (فیلم) لحظه هولناک انفجار یک ستاره بزرگ در نزدیکی زمین / چه بلایی سرمان خواهد آمد؟! هدیه تولد متفاوت سپهر حیدری برای پسر موفرفری اش دیاکو در دوبی +تصاویر اینفلوئنسر معروف اینستاگرام؛ خود و خانواده‌اش را قربانی کرد+عکس/ کشتن شوهر و دو فرزند! (عکس) ویوی زیبای خانه بهرام رادان بعد از یک روز بارانی / آقای بازیگر عجب جایی زندگی میکنه 😍 مرگ مشکوک مرد جوان در انفجار گاز شهری/کشف آثار بریدگی روی جسد، مقتول تازه همسرش را طلاق داده بود (عکس) دیدار سیاوش خیرابی رامین سریال "دلنوازان" و طرفدارش بعد از 15 سال در خیابان (فیلم) بازسازی علت و نحوه برخورد و غرق شدن کشتی تایتانیک که به عنوان یکی از فاجعه های بزرگ دنیا شناخته می شود شعرخوانی بامزه سوفیا، دختر یکتا ناصر و منوچهر هادی برای پدرش+ویدئو/ باباش چه قربون صدقه‌ای هم میره براش (ویدئو) لحظه فوق احساسی دیدار دو دختر با پدرشان پس از آزادی از زندان+ فیلم/ فقط خوابشون که تعبیر شد... تعطیلات آخر هفته آزاده نامداری با دختر خوشگلش گندم در دشت گل های لاله+عکس بیوگرافی و زندگی خصوصی هدیه بازوند، روژان سریال نون خ و همسرش+ تصاویر جذاب و دیدنی سلفی ساده و صمیمی هادی چوپان با همسر و فرزندانش داخل لندکروز میلیاردی اش/ زیبایی طبیعی ببینید بدون آرایس و روتوش و فیلتر/ قهرمان جهان اینقدر صمیمی خوابیدن با آرایش چه عوارض وحشتناکی برای پوست دارد (ویدئو) سبک مدرن دکوراسیون خانه صبا راد، مجری و گوینده سابق، و همسرش مانی رهنما، خواننده/ چه رنگ عجیبی رو واسه مبلمان انتخاب کردن! جایزه 50 میلیون تومانی برای عکس گرفتن از برنج خوردن سرمربی تیم ملی! دانلود آهنگ جدید «مال من باش» معین زد+فیلم/ مال من باش تو آسمون بشو منم ابراش ... سوژه شدن مهدی قائدی در خیابان های دبی درلباس شیخ بن سلمانی اماراتی/ فقط ژست گرفتنش که شکار شده🤣 + ویدئو تصویر دیده نشده و قدیمی از آیت الله خامنه ای رهبر انقلاب در کنار دریا با کاپشن و کلاه +عکس (تصویر) معادلۀ سمی/ گربۀ زیر رادیکال مساوی است با مجذور همان گربه نگاه عاشقانه پسر فوتبالیست معروف به خانم بازیگر در ویلایی لاکچری و میلیارد دلاری پایتخت/ ای کاش نگاهش ترجمه داشت +عکس عکس یادگاری جواد عزتی و رعنا آزادی‌ور در پشت صحنه سریال زخم کاری 3 خلاقیت خنده دار و هوش پَران یک ایرانی در پیوند موفقیت‌آمیز مبل راحتی با صندلی حماسه آفرید+عکس/ به این دکترای افتخاری ندن در حقش ظلم کردن😂
تیتر امروز   
فال قهوه با نشان روز یکشنبه 26 فروردین ماه 1403 فال حافظ با تفسیر روز یکشنبه 26 فروردین 1403 + فیلم فال ابجد روزانه یکشنبه 26 فروردین 1403 استوری های جدید منوچهر هادی و یکتا ناصر از دخترشان سوفیا/ ماجراهای این زوج جنجالی تمامی ندارد+ویدیو اینفلوئنسر معروف اینستاگرام؛ خود و خانواده‌اش را قربانی کرد+عکس/ کشتن شوهر و دو فرزند! مرگ مشکوک مرد جوان در انفجار گاز شهری/کشف آثار بریدگی روی جسد، مقتول تازه همسرش را طلاق داده بود بیوگرافی و زندگی خصوصی هدیه بازوند، روژان سریال نون خ و همسرش+ تصاویر جذاب و دیدنی جایزه 50 میلیون تومانی برای عکس گرفتن از برنج خوردن سرمربی تیم ملی! دانلود آهنگ جدید «مال من باش» معین زد+فیلم/ مال من باش تو آسمون بشو منم ابراش ... تمام آن چیزی که شما باید درباره درگیری نظامی ایران و اسرائیل بدانید اعلام تقویم برگزاری آزمون‌های زبان تخصصی دکتری دانشگاه پیام‌‌ نور دانلود آهنگ جدید "مست عشق" علیرضا قربانی/ تو مرا جان و جهانی چه کنم جان و جهان را... +فیلم پلیس با زنان و دختران بی‌حجاب چگونه برخورد می‌کند؟ خبر جنجالی عیسی آل کثیر درباره ماشین شخصی اش خبرنگاران را حیرت زده کرد/ مگه می شه مگه داریم؟! کاظم صدیقی در نماز جمعه تهران مطرح کرد: شبکه های مجازی قتلگاه جوانان و مسلخ آبروها شده است