به گزارش سرویس فرهنگ و هنر ساعدنیوز، ضرب‌المثل‌های زبان فارسی هر کدام ریشه در داستانی پندآموز یا واقعه‌ای تاریخی دارند که در بستر زمان شکل گرفته و به یادگار مانده‌اند. از جمله رایج‌ترین این اصطلاحات، عبارت «خرش از پل گذشت» است که معمولاً برای توصیف افرادی به کار می‌رود که پس از رسیدن به مقصود و منافع خود، دیگر به حامیان و اطرافیانشان اعتنایی نمی‌کنند.
در زمان‌های قدیم و در دوره قاجار، پیرمردی ساده‌دل در روستایی در کنار یک رودخانه زندگی می‌کرد. او نسبت به دیگر اهالی روستا وضعیت بهتری داشت؛ یک آسیاب برای آرد کردن گندم، یک رأس گاو، هشت رأس گوسفند، و چهل درخت خرما داشت و روزگارش به آرامی می‌گذشت.
روزی یک دزد که از دست سربازان شاه فراری بود، در حالی که چند شتر و کیسه‌های طلا با خود به همراه داشت، به کلبه‌ی پیرمرد پناه آورد. پیرمرد که از هویت واقعی دزد بی‌خبر بود، او را پذیرفت. دزد به پیرمرد گفت: «من می‌خواهم از رودخانه عبور کنم؛ اگر بتوانی روی رودخانه پلی بسازی، یک کیسه طلا به تو پاداش می‌دهم.»
پیرمرد با شنیدن وعده طلا وسوسه شد؛ او به این فکر افتاد که می‌تواند با آن سکه‌ها به شهر برود، خانه‌ای بخرد و مانند ثروتمندان زندگی کند. به همین دلیل، پیشنهاد دزد را پذیرفت و ساخت پل را آغاز کرد.
پیرمرد برای ساختن ستون‌های پل، درختان خرمای خود را یکی‌یکی قطع کرد و تمام روز و تا پاسی از شب مشغول کار بود. او با خودش فکر کرد که چون قرار است به زودی به شهر برود، دیگر نیازی به کلبه، آسیاب و حیواناتش ندارد. بنابراین:
هر روز یکی از حیواناتش را می‌کشت تا برای خودش و دزد غذای خوشمزه بپزد.
چوب‌های آسیاب و حتی بخش‌هایی از کلبه‌اش را هم برای ساختن پل به کار گرفت.
پس از گذشت یک هفته، پل آماده شد؛ اما در مقابل، پیرمرد دیگر هیچ‌چیز نداشت: نه کلبه‌ای، نه آسیابی، و نه حتی حیواناتی که برایش باقی مانده باشند.
پیرمرد به دزد گفت که می‌تواند از روی پل رد شود و به آن سوی رودخانه برود. دزد پاسخ داد: «من اول شترهایم را از روی پل رد می‌کنم تا از استحکام پل مطمئن شوم و ببینم آسیبی به خر من که کیسه‌های طلا را حمل می‌کند، نمی‌رسد.»
پیرمرد که از محکم بودن پل مطمئن بود، قبول کرد و گفت بعد از عبور شترها، خود دزد هم رد شود و کیسه طلا را به او بدهد. دزد از روی پل عبور کرد و وقتی به آن طرف رودخانه رسید، بلافاصله پل را به آتش کشید و پیرمرد را در این سوی رودخانه تنها و بی‌نوا رها کرد.
سربازان شاه سر رسیدند و پیرمرد را به جرم همکاری با دزد دستگیر کرده و نزد شاه بردند. ناصرالدین شاه از او خواست ماجرا را تعریف کند. پیرمرد نگاهی به شاه انداخت و گفت: «همه‌چیز خوب پیش می‌رفت، فقط نمی‌دانم چرا وقتی خرش از پل گذشت، من تنهای تنها ماندم و کاملاً فقیر شدم!»
از آن زمان به بعد، این ضرب‌المثل درباره کسانی به کار می‌رود که روابط‌شان را صرفاً بر اساس منافع شخصی تنظیم می‌کنند و وقتی کارشان با فردی تمام شد، دیگر مانند گذشته به او اعتنا نمی‌کنند.
«تا حالا برای شما هم پیش اومده که به کسی کمک کنید و بعد از اینکه کارش راه افتاد، شما رو فراموش کنه؟ تجربه‌تون رو برامون کامنت کنید.»
