به گزارش سرویس مجله خانواده ساعدنیوز، صحیفه سجادیه مجموعهای از دعاها و مناجاتهای حضرت امام سجاد علیهالسلام است. این کتاب به دلیل عمق مضامین و زیبایی ادبیاش به «انجیل اهلبیت»، «زبور آلمحمد» و «اُختالقرآن» شهرت دارد. صحیفه اگرچه در قالب دعا نوشته شده، اما دربردارنده حقایق عمیقی از معارف اسلامی، عرفان، اخلاق و حتی مسائل اجتماعی و تربیتی است.
عنوان این محتوا «دعای صحیفه سجادیه امروز برای متولدین ماههای مختلف» است، اما لازم است صادقانه بگوییم: انتخاب هر دعا برای هر ماه، کاملاً تصادفی و بدون هیچگونه استناد روایی یا مذهبی صورت گرفته است. هیچ روایتی وجود ندارد که فراز خاصی از صحیفه را به ماه تولد افراد مرتبط کرده باشد. این فهرست صرفاً یک ایده محتوایی سرگرمکننده برای معرفی فرازهایی از صحیفه سجادیه و ترغیب به خواندن کامل این کتاب گرانسنگ است؛ نه یک قاعده دینی یا اعتقادی.
اَللّهُمَّ اَلْحَمْدُ لِلَّهِ الْأَوَّلِ بِلَا أَوَّلَ کَانَ قَبْلَهُ، وَ الْآخِرِ بِلَا آخِرَ یَکُونُ بَعْدَهُ
ترجمه: حمد و سپاس خدای را، آن نخستینِ بیپیشین را، و آن آخرینِ بیپسین را.
مفهوم دعا: امام سجاد(ع) دعای اول صحیفه را با توصیف ازلیت و ابدیت خداوند آغاز میکند؛ خدایی که آغازی برایش متصور نیست و پایانی نخواهد داشت. این فراز، دلی را که تازه به سال نو گام میگذارد، متوجه ثابتترین حقیقت هستی میکند.
اَللّهُمَّ مُنَّ عَلَیَّ بِبَقَاءِ وَلَدِی، وَ بِإِصْلَاحِهِمْ لِی، وَ بِإِمْتَاعِی بِهِمْ
ترجمه: ای خداوند، بر من احسان کن و فرزندانم را برایم باقی گذار، و شایستگیشان بخش، و مرا از ایشان بهرهمند گردان.
مفهوم دعا: یکی از عاطفیترین دعاهای صحیفه، نیایشی است که امام سجاد(ع) برای فرزندان خود بهجا آورده؛ دعایی سرشار از دلسوزی پدرانه، طلب سلامت، صلاح و بقای نسل.
اَللّهُمَّ لَکَ الْحَمْدُ، بَدِیعَ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ، ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِکْرَامِ، رَبَّ الْأَرْبَابِ، وَ إِلَهَ کُلِّ مَأْلُوهٍ
ترجمه: بار خدایا، حمد باد تو را، ای پدیدآورنده آسمانها و زمین، ای صاحب جلالت و عظمت، ای مهتر مهترها، ای معبودِ هر معبود.
مفهوم دعا: دعای عرفه یکی از طولانیترین و پرمحتواترین دعاهای صحیفه است که با ستایش صفات خداوند در اوج شکوه آغاز میشود؛ توصیفی که روح را برای مناجاتی عمیق آماده میکند.
اَللّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِکَ مِنْ هَیَجَانِ الْحِرْصِ، وَ سَوْرَهِ الْغَضَبِ، وَ غَلَبَهِ الْحَسَدِ، وَ ضَعْفِ الصَّبْرِ
ترجمه: بار خدایا، به تو پناه میبرم از شرِ آزمندیِ سرکش، و شدت خشم، و غلبهی حسد، و ناتوانیِ شکیبایی.
مفهوم دعا: این دعا فهرستی فشرده از خطرناکترین آفتهای درونیِ انسان است؛ طمع، خشم، حسادت و بیطاقتی. امام سجاد(ع) به ما میآموزد که پیش از آنکه این صفات بر ما چیره شوند، به خدا پناه ببریم.
اَللّهُمَّ یَا مُنْتَهَی مَطْلَبِ الْحَاجَاتِ، وَ یَا مَنْ عِنْدَهُ نَیْلُ الطَّلِبَاتِ، وَ یَا مَنْ لَا یَبِیعُ نِعَمَهُ بِالْأَثْمَانِ
ترجمه: بار خدایا، ای آنکه درگاه تو آخرین مقصد حاجات است، و تنها نزد توست که به خواستهها میتوان رسید، ای خداوندی که در برابر نعمتهایت بهایی نمیستانی.
مفهوم دعا: دعای طلب حوائج، امام(ع) را در حال گفتوگو با خدایی نشان میدهد که بخشندگیاش رایگان و بیمنت است؛ دلگرمیای برای هر کس که در آرزوها و نیازهای زندگی مانده است.
اَلْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی هَدَانَا لِحَمْدِهِ، وَ جَعَلَنَا مِنْ أَهْلِهِ لِنَکُونَ لِإِحْسَانِهِ مِنَ الشَّاکِرِینَ
ترجمه: حمد و سپاس خداوندی را که ما را به حمد و سپاسِ خویش راه نمود، و از جملهی سپاسگزاران خود قرار داد، تا از شکرگزارانِ احسان او باشیم.
مفهوم دعا: این فراز، آغازگرِ دعای استقبال از ماه مبارک رمضان است؛ دعایی که شکرگزاری را نه صرفاً یک احساس، بلکه هدیهای از جانب خدا میداند که خود او توفیقش را به بنده میبخشد.
اَللّهُمَّ لَا طَاقَهَ لِی بِالْجَهْدِ، وَ لَا صَبْرَ لِی عَلَی الْبَلَاءِ، وَ لَا قُوَّهَ لِی عَلَی الْفَقْرِ، فَلَا تَحْظُرْ عَلَیَّ رِزْقِی
ترجمه: بار خدایا، مرا طاقت رنج نیست، و مرا یارای شکیبایی در بلا نیست، و مرا توان درویشی نیست؛ پس روزیِ من را از من دریغ مدار.
مفهوم دعا: اعتراف صادقانه به ضعف انسانی، بخش تکاندهنده این دعاست. امام سجاد(ع) به جای ادعای صبر بیپایان، از خدا میخواهد که اساساً او را در معرض سختیهای طاقتفرسا قرار ندهد.
اَللّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَ صَیِّرْنَا إِلَی مَحْبُوبِکَ مِنَ التَّوْبَهِ، وَ أَزِلْنَا عَنْ مَکْرُوهِکَ مِنَ الْإِصْرَارِ
ترجمه: خداوندا، درود بفرست بر محمد و خاندان او، و ما را به توبهای که میپسندی راه بنما، و از اصرار بر گناه که ناپسند میداری دورمان کن.
مفهوم دعا: دعایی برای گذار از لغزش به بازگشت؛ درخواستی که توبه را نه یک لحظه گذرا، بلکه مسیری پایدار برای دوری از تکرار گناه میداند.
اَللّهُمَّ إِنَّ أَحَدًا لَا یَبْلُغُ مِنْ شُکْرِکَ غَایَهً إِلَّا حَصَلَ عَلَیْهِ مِنْ إِحْسَانِکَ مَا یُلْزِمُهُ شُکْرًا
ترجمه: بار خدایا، هیچکس هنوز سپاسِ نعمتِ تو را چنانکه باید بهجا نیاورده، که نعمتِ دیگری بر او ارزانی داشتهای که شکری دیگر بر او واجب شود.
مفهوم دعا: این دعا یکی از عمیقترین تأملات فلسفی صحیفه دربارهی سپاسگزاری است: نعمتهای خدا چنان پیوسته و بیپایاناند که هیچ شکری هرگز به پایان نمیرسد.
اَلْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی خَلَقَ اللَّیْلَ وَ النَّهَارَ بِقُوَّتِهِ، وَ مَیَّزَ بَیْنَهُمَا بِقُدْرَتِهِ
ترجمه: حمد و سپاس خداوندی را که به قوت خود شب و روز را آفرید، و به قدرت خویش آن دو را از یکدیگر جدا ساخت.
مفهوم دعا: در دلهای سرد زمستان، این فراز یادآوری میکند که چرخش شب و روز، خود آیتی از تدبیر و قدرت الهی است؛ نظمی که زندگی هر انسان بر آن استوار است.
اَللّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَ بَلِّغْ بِإِیمَانِی أَکْمَلَ الْإِیمَانِ، وَ اجْعَلْ یَقِینِی أَفْضَلَ الْیَقِینِ
ترجمه: بار خدایا، درود بفرست بر محمد و خاندانش، و ایمانم را به کاملترین درجهی ایمان برسان، و یقینم را به برترین مرتبهی یقین بدل کن.
مفهوم دعا: دعای مکارمالاخلاق، یکی از مشهورترین دعاهای صحیفه، آرزوی امام(ع) برای رسیدن به بالاترین فضایل اخلاقی و روحی است؛ سندی برای خودسازی که در همهی فصلها به کار میآید.
یَا فَارِجَ الْهَمِّ، وَ کَاشِفَ الْغَمِّ، صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ، وَ افْرُجْ هَمِّی، وَ اکْشِفْ غَمِّی
ترجمه: ای زدایندهی اندوه، و ای برطرفکنندهی غم، بر محمد و خاندان محمد درود بفرست، و غمم را از من دور کن، و اندوهم را بزدای.
مفهوم دعا: پایان سال، فرصتی برای سبک شدن از بارِ دلتنگیهای سال گذشته است. این فراز کوتاه و پرتکرار، پناهگاهی برای دلهای خسته از غم و اندوه است.
همانطور که در ابتدا اشاره شد، تناظر هر ماه با یک دعا در این محتوا صرفاً یک انتخاب تصادفی و محتوایی است و هیچ پایه و اساس روایی، مذهبی یا اعتقادی ندارد. هدف از این کار، چیزی جز نزدیکتر کردن ما به کلمات نورانی امام سجاد(ع) و ترغیب به مطالعهی کامل صحیفه سجادیه نیست. توصیه میشود برای بهرهمندی واقعی از این گنجینه، به متن کامل هر دعا در صحیفه سجادیه مراجعه کنید.
همین حالا در کامنتها بنویسید: «اللّهم صلّ علی محمد و آل محمد»