به گزارش سایت خبری ساعدنیوز به نقل از اقتصادنیوز: جوی مملو از هیجانات منفی بر بازار سهام حاکم است. فضایی که بر صدور کدهای معاملاتی نیز سایه افکنده است. آمارهای به دست آمده از شرکت سپرده گذاری مرکزی و تسویه وجوه نشان می دهد در حالی طی بهمن ماه شاهد ثبت نام ۴ میلیون و ۶۰۰ هزار نفر در سامانه سجام بودیم که ۴ میلیون و ۳۶۰ هزار نفر از این متقاضیان دریافت کد بورسی را سهامداران عدالت تشکیل می دادند. به عبارتی در یازدهمین ماه از سال ۹۹ تنها ۲۴۰ هزار کد بورسی جدید برای سرمایه گذارانی صادر شده است که قصد ورود به گردونه معاملات تالار شیشه ای را دارند.
هرچه به روزهای پایانی سال نزدیک می شویم، وضعیت بازار سهام نیز پیچیده تر می شود. صف نشینی در نمادهای کوچک برای فروش به بالاترین میزان خود رسیده و به دنبال آن نقدشوندگی سهام به شدت کاهش یافته است. این وضعیت به دنبال اعمال دامنه نوسان نامتقارن و تعیین کف ۲ درصدی در این بازار، جدی تر شد؛ به طوری که کارشناسان نسبت به این حجم از فروش هشدار داده و شرایط فعلی بورس را نابسامان توصیف می کنند. حال به نظر می رسد این شرایط در کنار نداشتن چشم انداز مشخص از آینده، سرمایه گذارانی را نیز که تاکنون تجربه معاملات در بازار سهام را نداشتند نسبت به ورود به بورس ناامید کرده است. به طوری که شاهد کاهش جدی صدور کد بورسی برای سهامداری مستقیم در این بازار هستیم و عمده ثبت نام کنندگان در سامانه سجام را سهامداران عدالت تشکیل می دهند. به هر روی آمارها نشان می دهد در مجموع طی ۱۱ ماه سپری شده از سال ۹۹، ۲۵ میلیون و ۱۳۵ هزار کد جدید بورسی صادر شده است و مجموع کدهای صادر شده به ۳۶ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر رسیده است. این ارقام زمانی قابل توجه می شود که تعداد صدور کدهای جدید در مجموع سال گذشته ۸۲۱ هزار کد بوده است. هرچند افزایش تبلیغات برای سرمایه گذاری در بورس در ماه های نخست سال ۹۹ عاملی برای اقبال بیشتر به بورس بود، اما آنچه در نیمه دوم سال سبب رشد کدهای صادره شد نه جذابیت بازار سرمایه بلکه اجبار به سجامی شدن سهامداران عدالت بود. فرآیندی که در ماه گذشته سرعت بیشتری گرفته و حدود ۹۵ درصد از آمار ثبت نام در سامانه سجام به سهامداران عدالت اختصاص یافته است.
سهامداران عدالتی که سجامی شدند
در یازدهمین ماه از سال ۹۹، ۴ میلیون و ۳۶۰ هزار سهامدار عدالت دیگر در سامانه سجام ثبت نام کردند. آمارها حاکی از آن است که در حال حاضر در مجموع ۴۶ میلیون سهامدار عدالت وجود دارند که ۳۰ میلیون نفر از آنها روش غیرمستقیم را انتخاب کرده و ۱۶ میلیون نفر تصمیم گرفتند مدیریت پرتفوی خود را به صورت مستقیم انجام دهند. بر اساس آمار به دست آمده از سپرده گذاری مرکزی در حال حاضر ۲۴ میلیون و ۳۶۰ هزار نفر از سهامداران عدالت سجامی شده اند که ۸ میلیون نفر از آنها پیش تر کد بورسی داشته و در بازار سهام فعال بوده اند. در ماه های گذشته سپرده گذاری مرکزی بارها بر سجامی شدن سهامداران عدالتی که روش غیرمستقیم را انتخاب کرده اند، تاکید کرده است. گفته می شود سهامداران مدیریت غیرمستقیم سهام عدالت که همان سهامداران شرکت های سرمایه گذاری استانی هستند، تنها با ثبت شماره شبا در سامانه سجام و احراز هویت می توانند سود سهام خود را دریافت کنند. در حال حاضر ۲۱ میلیون و ۶۰۰ هزار نفر از سهامداران مذکور همچنان در سامانه سجام ثبت نام نکرده اند که با ثبت نام این افراد مجموع کدهای معاملاتی از ۵۱ میلیون فراتر می رود. ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار نفر از دارندگان سهام عدالت نیز متوفیان هستند.
آمار کدهای بورسی حقوقی و خارجی
در ماهی که گذشت تنها حقیقی ها نبودند که برای دریافت کد بورسی اقدام کردند. آمارها نشان می دهد در بهمن ماه ۳۲۵۲ کد جدید معاملاتی برای متقاضیان حقوقی و ۸۹ کد نیز برای سرمایه گذاران خارجی صادر شده است. به این ترتیب مجموع کدهای معاملاتی سرمایه گذاران خارجی به ۲هزار و ۷۶۲ نفر رسید. بر اساس آمار شرکت سپرده گذاری مرکزی بیشترین میزان صدور کد بورسی مربوط به سرمایه گذاران خارجی در سال ۸۷ بوده است. در این سال صدور کد معاملاتی برای سرمایه گذاران خارجی رشدی ۶۶ درصدی را تجربه کرده است.
آمار صدور کد در استان ها
از ۴ میلیون و ۶۰۰ هزارنفری که در بهمن ماه برای دریافت کد معاملاتی اقدام کردند، استان خراسان رضوی با ۵۰۰ هزار و ۶۴۸ نفر ثبت نام کننده درصدر جدول درخواست کنندگان کد معاملاتی قرار دارد. پس از آن پایتخت نشینان با ۴۹۹ هزار و ۴۸۲ نفر رتبه دوم را در اختیار گرفتند. استان های مازندران، آذربایجان شرقی و آذربایجان غربی در رتبه های بعدی بیشترین ثبت نام کد بورسی در یازدهمین ماه از سال ۹۹ قرار دارند. در انتهای جدول نیز استان قم با ۲۲ هزار و ۹۱۷ نفر ثبت نام کننده در بهمن ماه قرار دارد.
ریسک و فرصت افزایش سهامداران
همان طور که عنوان شد اقبال عمومی به بازار سرمایه و ورود افراد جدید به این بازار با ریسک ها و فرصت های متعددی همراه است. در این میان ورود تازه واردان به بازار سرمایه، پول های جدید را به دنبال دارد. به طوری که در آمار معاملات روزانه شاهد ردپای این نقدینگی هستیم. ورود اقشار مختلف جامعه به بورس و بازار سرمایه پارامتر مثبتی است که هم به نفع اقتصاد ملی و هم منطبق بر استانداردهای جهانی است و در بیشتر کشورهای توسعه یافته نیز شواهدی از آن یافت می شود. به عبارتی در کمتر کشور توسعه یافته ای دیده می شود که مردم در بازارهای تورمی همچون ارز، طلا و کالاهای مشابه سرمایه گذاری کنند. بنابراین در مجموع ورود اقشار مختلف جامعه به بازار سرمایه را باید به فال نیک گرفت، منتها هدایت این افراد روش صحیح مدیریتی می خواهد که تاکنون انجام نشده است. در کشورهای دیگر معمولا افراد، با واسطه وارد بازار سرمایه می شوند. این واسطه ها، یا صندوق های سرمایه گذاری یا شرکت های سبدگردان هستند که کارگزاری ها، آن دارایی ها را مدیریت می کنند ولی متاسفانه در ایران ورود مردم به بورس به صورت مستقیم است و افراد کد آنلاینی را می گیرند تا خود اقدام به خرید و فروش کنند. این باعث می شود آنهایی که آشنایی اندکی با بازار و برخورداری محدود از تحلیل دارند، به خرید و فروش های هیجانی بپردازند. به این ترتیب شاهد رفتارهای هیجانی و توده ای مردم در زمان های مثبت و منفی بازار هستیم. در این میان سیاست گذار بورسی نیز باید بیشترین استفاده را از این فرصت ایجاد شده برای تعمیق بورس انجام دهد. همان طور که بارها «دنیای اقتصاد» در گزارش های پیشین خود به آن اشاره کرد، توسعه عرضی بازار سرمایه از طریق افزایش عرضه های اولیه، افزایش سهام شناور شرکت ها و تسهیل شرایط افزایش سرمایه و تنوع بخشی به ابزارهای بورسی از جمله مواردی است که در شرایط کنونی باید توجه بیشتری به آن شود. در همین راستا طراحی ابزارهای جدید بورسی در حوزه های مختلف می تواند قدرت بی بدیلی برای سیاست گذار ایجاد کند که در تصمیم گیری ها با موفقیت بالایی عمل کند.