به گزارش سرویس دانشگاه پایگاه خبری ساعدنیوز، یکی از بزرگترین دغدغههای دانشجویان تحصیلات تکمیلی و پژوهشگران جوان، یافتن منابع علمی است که هم با موضوع تحقیق همخوانی داشته باشند و هم از نظر زمانی بهروز محسوب شوند. در حالی که اساتید همواره بر استفاده از منابع جدید تاکید دارند، مسیر دستیابی به این گنجینههای اطلاعاتی اغلب مبهم باقی میماند. هدف از این نوشتار، آموزش گامبهگام روشهایی است که شما را از سردرگمی در دنیای دادهها نجات داده و مستقیماً به معتبرترین پیشینههای تحقیق متصل میکند.
سریعترین راه برای یافتن متون مرتبط، استفاده از "مقاله طلایی" است. اگر بتوانید تنها یک مقاله یا پایاننامه بسیار نزدیک به موضوع خود پیدا کنید، نیمی از راه را رفتهاید.
بررسی فهرست منابع: به بخش مراجع آن مقاله مراجعه کنید. نویسنده قبلاً زمان زیادی را صرف یافتن بهترین منابع کرده است؛ شما میتوانید با بررسی آن لیست، به منابع کلیدی و مبنایی پژوهش خود دست یابید.
تداوم مسیر: با پیدا کردن هر منبع جدید، دوباره فهرست مراجع آن را بررسی کنید تا به یک شبکه عظیم از اطلاعات مرتبط دست پیدا کنید.
موتورهای جستجوی تخصصی مانند "گوگل اسکولار" ابزارهای پیشرفتهای دارند که فراتر از یک جستجوی ساده عمل میکنند:
بخش مقالات مرتبط: در زیر هر نتیجه جستجو، پیوندی با عنوان "مقالات مرتبط" وجود دارد. این بخش به شما کمک میکند تا نوشتارهای همسو با موضوع انتخابی را بدون نیاز به تغییر کلیدواژهها پیدا کنید.
فیلتر زمانی: برای اینکه پژوهش شما "بهروز" باشد، از منوی تنظیمات زمان، بازه جستجو را به سالهای اخیر (مثلاً سه سال گذشته) محدود کنید تا از ورود منابع قدیمی و منسوخ به کارتان جلوگیری شود.
اعتبار یک مقاله علمی با تعداد دفعاتی که دیگر پژوهشگران به آن ارجاع دادهاند، سنجیده میشود. هنگام جستجو، به عدد ارجاعات دقت کنید. مقالاتی که عدد ارجاع بالایی دارند، معمولاً به عنوان منابع مرجع در آن حوزه شناخته میشوند و مطالعه آنها برای بخش مبانی نظری و ادبیات تحقیق شما ضروری است.
بسته به رشته تحصیلی، باید از مخازن تخصصی استفاده کنید. به عنوان مثال، در حوزههای زیستشناسی و علوم پزشکی، پایگاههایی نظیر "پابمد" امکانات بینظیری دارند. در این سامانهها، معمولاً در ستون کناری، پیشنهادات هوشمندی از مقالات مشابه ارائه میشود که دقت بسیار بالاتری نسبت به جستجوهای عمومی دارد.
بسیاری از دانشجویان از پتانسیل پایاننامهها غافل هستند. یک پایاننامه به دلیل ساختار مفصلتر نسبت به مقاله، در بخش "بحث و نتیجهگیری" منابع بسیار غنیتری را تحلیل کرده است. استفاده از مراجع موجود در فصل دوم و پنجم پایاننامههای مشابه، دید وسیعی به شما برای تحلیل دادههایتان میدهد.
دسترسی به منابع علمی باکیفیت، مهارتی است که با تمرین و شناخت ابزارها به دست میآید. با جایگزین کردن جستجوی پراکنده با روشهای هدفمندی نظیر بررسی زنجیرهای مراجع، محدود کردن بازه زمانی و تمرکز بر مقالات با ارجاع بالا، میتوانید اعتبار علمی نوشتههای خود را به شکل چشمگیری افزایش دهید. فراموش نکنید که کیفیت منابع مورد استفاده، آینه تمامنمای دقت و تخصص شما در پژوهش است.
