به گزارش سرویس دانشگاه پایگاه خبری ساعدنیوز، به نقل از خبرگزاری دانشجو، پس از بررسی لایحه بودجه 1405 در کمیسیونهای تخصصی، این لایحه از ابتدای هفته جاری به صحن علنی مجلس آمده و در حال تصویب است. در این میان، بودجه دانشگاهها یکی از بخشهایی است که با 40 درصد افزایش برای سال آینده پیشبینی شده است.
اگرچه این افزایش در نگاه نخست قابل توجه است و میتواند نشانه توجه دولت به نقش دانشگاهها در توسعه کشور باشد، اما با توجه به نرخ بالای تورم و مشکلات مالی دانشگاهها، اثرگذاری واقعی آن محل تردید است.
آموزش عالی نقش مهمی در توسعه کشورها دارد و سرمایهگذاری در این بخش، بهویژه در حوزه پژوهش و فناوری، میتواند رشد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور را تسریع کند. تخصیص بودجه مناسب به نهادهای آموزشی و تحقیقاتی زمینه تربیت نیروی انسانی متخصص و آماده برای تحولات آینده را فراهم میکند.
به همین دلیل، میزان بودجه آموزش عالی و تحقیقات و فناوری یکی از شاخصهای کلیدی توجه دولتها به توسعه علمی و پژوهشی محسوب میشود. پس از ارائه و تصویب لایحه بودجه هر سال، تغییرات اعتبارات این بخش نسبت به سالهای گذشته بررسی و تحلیل میشود. لایحه بودجه 1405 که نخستین بودجه پس از حذف چهار صفر از پول ملی است، با هدف ایجاد انضباط مالی و شفافیت بیشتر به مجلس ارائه شده است. با این حال، با توجه به ارقام تخصیص یافته و مشکلات موجود، امید به رفع چالشهای آموزش عالی کاهش مییابد.
بر اساس لایحه بودجه 1405، بودجه کل آموزش عالی 1،208،303،322 واحد (ریال قدیم) است که نسبت به بودجه مصوب 1404 (783،076،591 ریال قدیم) رشدی حدود 54 درصد داشته است و یکی از بالاترین نرخهای رشد در سالهای اخیر به شمار میرود. وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با بودجهای معادل 1،427،618،137 واحد (ریال جدید) رشد بیش از 40 درصدی نسبت به سال گذشته تجربه کرده است.
بودجه صندوق رفاه دانشجویان وزارت علوم نیز 25،382،033 ریال جدید پیشنهاد شده که نسبت به بودجه هزینهای 732 میلیارد تومانی سال 1404 با رشد 49 درصدی به 1،088 میلیارد تومان رسیده است.
دانشگاه تهران: 79،383،028 واحد (افزایش قابل توجه نسبت به 45،507،308 سال 1404)
دانشگاه صنعتی شریف: 40،024،452
دانشگاه شیراز: 31،717،542
دانشگاه تبریز: 28،997،951
دانشگاه فردوسی مشهد: 28،400،506
دانشگاه صنعتی امیرکبیر: 27،920،342
دانشگاه تربیت مدرس: 27،430،587
دانشگاه صنعتی اصفهان: افزایش بیش از 15 درصد نسبت به سال گذشته
تغذیه دانشجویی: از 10.4 همت به 16 همت (+54 درصد)
کمک هزینه اجاره خوابگاه: رشد 25 درصدی به 3 همت
تعمیرات و بازسازی خوابگاهها: 850 میلیارد تومان (+900 درصد)
تکمیل خوابگاههای متأهلین: 2،590 میلیارد تومان (+52 درصد)
معوقات حقالتدریس اعضای هیأت علمی: 1،000 میلیارد تومان
استخدام 1،000 عضو هیأت علمی جدید: 500 میلیارد تومان
اشتراک پایگاههای علمی بینالمللی: 850 میلیارد تومان (+25 درصد)
کمک به انجمنهای علمی: 80 میلیارد تومان (+2 برابر)
اعتبار مؤسسات پژوهشی وزارت علوم با رشد 15 درصد از 2،762 میلیارد تومان به 3،130 میلیارد تومان افزایش یافته و پارکهای علم و فناوری نیز از 1،321 میلیارد تومان به 1،517 میلیارد تومان رسیده است. همچنین، چهار ردیف اصلی وزارت علوم (ستاد وزارت، صندوق رفاه، سازمان سنجش و سازمان امور دانشجویان) با رشد 16 درصد از 5،044 میلیارد تومان به 5،840 میلیارد تومان افزایش یافته است.
تجهیز شش آزمایشگاه مرجع ملی: 1،000 میلیارد تومان
مقاومسازی ساختمانها: 1،400 میلیارد تومان (+65 درصد)
تجهیز آزمایشگاههای آموزشی و خرید مواد آزمایشگاهی: 585 میلیارد تومان (+64 درصد)
توسعه فضاهای آموزشی و کمکآموزشی: 950 میلیارد تومان (+278 درصد)
با وجود روند افزایشی بودجه آموزش عالی در دهه گذشته، افزایش فعلی هنوز پاسخگوی نیاز دانشگاهها نیست و برای توسعه کارآمد آموزش عالی و پژوهش مؤثر، تخصیص منابع باید هدفمند به سمت پروژههای زیرساختی، فناوری و تحقیقات کاربردی و بنیادی باشد.
در مجموع، افزایش بودجه 1405 برای آموزش عالی با توجه به رشد هزینههای جاری دانشگاهها کافی نبوده و برای پروژههای عمرانی و تحقیقاتی، تأمین تجهیزات پیشرفته و حمایت از پروژههای پژوهشی، نیازمند افزایش بیشتری است.