به گزارش سرویس مجله خانواده پایگاه خبری تحلیلی ساعدنیوز،آگاهی درباره مسائل جنسی و حریم خصوصی یکی از بخشهای مهم تربیت کودک است که باید متناسب با سن و ویژگیهای روانی کودک ارائه شود. بسیاری از والدین و مربیان از بیان این مفاهیم میترسند یا آن را زودهنگام میدانند، اما تحقیقات نشان داده است که آموزش صحیح و مرحلهای باعث ایجاد امنیت و اعتماد در کودک میشود و او را در مواجهه با خطرات احتمالی توانمند میسازد.
کودک باید از سنین پایین بدن خود را بشناسد و بداند هر قسمتی از بدنش، حق خصوصی دارد. استفاده از نامهای صحیح اعضای بدن و توضیح تفاوتهای جنسی به کودک کمک میکند که دیدگاهی سالم نسبت به بدن خود داشته باشد و از ترس یا خجالت غیرضروری در این زمینه جلوگیری شود.
کودک باید بیاموزد که بدنش متعلق به خودش است و هیچکس حق ندارد بدون اجازه او آن را لمس کند. والدین باید مرزهای خصوصی مانند پوشش، دستدادن یا در آغوش گرفتن را به کودک آموزش دهند و توضیح دهند چه موقع و چه افرادی اجازه تماس دارند و چه موقع نه. این آموزش باعث افزایش امنیت کودک و کاهش خطر سوءاستفاده میشود.
آموزش مسائل جنسی و حریم خصوصی باید مرحله به مرحله و متناسب با سن کودک باشد:
سنین 2 تا 5 سال: آموزش نام صحیح اعضای بدن، آموزش حریم خصوصی ساده و استفاده از داستان یا بازی.
سنین 6 تا 9 سال: آموزش تفاوتهای جنسیتی، توضیح رفتارهای درست و نادرست دیگران، تشویق به بیان احساسات.
سنین 10 سال به بالا: آموزش مفاهیم پیچیدهتر مانند روابط سالم، آگاهی درباره تغییرات بلوغ و نقش خوددرمانی و حفظ مرزهای شخصی.
خانواده اولین و مهمترین منبع اطلاعات کودک است. والدین با ایجاد محیط صمیمانه و اعتمادآمیز میتوانند کودک را به پرسش و گفتوگو تشویق کنند. پاسخهای صادقانه، مناسب با سن و بدون ترساندن کودک، باعث میشود کودک با اطمینان و آگاهی رشد کند.
مدرسه و مربیان میتوانند بهعنوان منابع مکمل، آموزش مسائل جنسی و حریم خصوصی را در قالب برنامههای مناسب سنی ارائه دهند. آموزش باید با هماهنگی والدین و به صورت غیرتحقیرآمیز انجام شود. استفاده از فعالیتهای گروهی، داستان، نمایش و بازی برای انتقال مفاهیم مؤثر است.
کودکانی که آموزش درست دریافت میکنند، اعتمادبهنفس بیشتری دارند و توانایی بیان احساسات، مخالفت با رفتارهای نادرست و درخواست کمک را پیدا میکنند. این مهارتها از مهمترین عوامل پیشگیری از سوءاستفاده و رفتارهای خطرناک هستند.
برخی والدین به دلیل خجالت، ترس یا اطلاعات ناکافی از آموزش مسائل جنسی به کودک اجتناب میکنند. پنهانکاری، تنبیه یا ترساندن کودک میتواند اثر معکوس داشته باشد و باعث سردرگمی، اضطراب و ناتوانی در برقراری مرزهای شخصی شود.
استفاده از نام صحیح اعضای بدن
توضیح حریم خصوصی و حق نه گفتن
پاسخگویی به سوالات کودک با صراحت و مناسب سن
تشویق کودک به بیان احساسات و نگرانیها
استفاده از داستان، بازی و فعالیتهای گروهی برای آموزش
هماهنگی با مدرسه و مربیان برای استمرار آموزش
آگاهی دادن به کودکان درباره مسائل جنسی و حریم خصوصی یک بخش ضروری از تربیت سالم کودک است. آموزش درست و مرحلهای، همراه با ایجاد اعتماد و امنیت، کودک را برای حفاظت از خود و تصمیمگیریهای سالم آماده میکند. خانواده، مدرسه و مربیان با همکاری یکدیگر میتوانند کودک را با مهارتهای لازم برای محافظت از بدن، احساسات و حریم شخصی مجهز کنند و زمینهساز رشد سالم، امن و اعتمادبهنفس او باشند.
