به گزارش سرویس دانشگاه پایگاه خبری ساعدنیوز، به استناد تبصره 2 از مادّه 3 ، تبصره 3 از مادّه 4 و تبصره مادّه 5 آییننامه «شناسایی و پشتیبانی از برگزیدگان ادبی کشور» و به منظور تدوین فرایند شناسایی و چگونگی پشتیبانی از مشمولان آییننامه، این شیوهنامه تدوین و تصویب میشود:
مادّه1: تعریفها
برای رعایت اختصار، تعریفهای زیر در این شیوهنامه رعایت میشود:
الف. بنیاد: منظور بنیاد ملّی نخبگان است.
ب. فرهنگستان: منظور فرهنگستان زبان و ادب فارسی است.
ج. آییننامه: منظور «آییننامه شناسایی و پشتیبانی از برگزیدگان ادبیکشور» مصوّب هیئتامنای بنیاد ملّی نخبگان در تاریخ 7/5/1394 است.
د. ادبیات: منظور هر یک از حوزههای ادبی شامل: «شعر»، «داستان» و «تخصصهای زبانی و ادبی (از جمله: نویسندگی، ویرایش، آموزش زبان فارسی، ترجمه، زبانشناسی و پژوهش زبانیوادبی)» در زبان فارسی است.
هـ . برگزیده ادبی: منظور هر یک از واجدان شرایط «مستعد برتر ادبی» و «سرآمد ادبی» مطابق مفاد آییننامه است.
و . رویداد ادبی: منظور هریک از مسابقهها و جشنوارههای معتبر در حوزه زبان و ادبیات استکه به تأیید کمیسیون دائمی هیئتامنای بنیاد رسیده باشد.
ز. نهاد ادبی: منظور هریک از نهادهای حرفهای ـ تخصصی در حوزه ادبیات از قبیل انجمنهای ادبی، دانشگاهها و دستگاههای تخصصی ذیربط است.
ح. شورای شناسایی: منظور شورای شناسایی برگزیدگان ادبی، موضوع مادّه 3 شیوهنامه است.
مادّه2: شناسایی برگزیدگان ادبی توسط بنیاد نخبگان
2-1. مستعدان برتر ادبی: برگزیدگان این دسته باید واجد ویژگیهای مذکور در بند 2ـ1 آییننامه و بیشترین امتیاز حاصل از معیارهای بند 3ـ1 آییننامه در میان متقاضیان باشند. سنجش معیارهای بند 3ـ1 بر اساس جدول 1 صورت میپذیرد.
2-2. سرآمدان ادبی: برگزیدگان این دسته باید واجد ویژگیهای مذکور در بند 2ـ2 آییننامه و بیشترین امتیاز حاصل از معیارهای بند 3ـ2 آییننامه در میان متقاضیان باشند. سنجش معیارهای بند 3ـ2 بر اساس جدول 2 صورت میپذیرد.
تبصره 1: دریافت دستکم 150 امتیاز از جدول 1 برای مستعدان برتر ادبی و دستکم 300 امتیاز از جدول 2 برای سرآمدان ادبی ضروری است.
تبصره 2: شورای شناسایی مجاز است سایر مصادیق مربوط به فعالیت نخبگانی ادبی را شناسایی و برای لحاظ در مقررات به بنیاد پیشنهاد کند.
مادّه 3: شورای شناسایی برگزیدگان ادبی بنیاد نخبگان
به منظور انطباق ویژگیهای متقاضی با مقررات بنیاد و تعیین مصادیق برگزیدگان ادبی، «شورای شناسایی برگزیدگان ادبی» مطابق مادّه 4 آییننامه با ترکیب زیر تشکیل میشود:
الف. معاون برنامهریزی و نظارت بنیاد (رئیس شورا)
ب. معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان
ج. یکی از معاونان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با انتخاب وزیر ذیربط
د. یکی از معاونان وزارت علوم، تحقیقات و فنّاوری با انتخاب وزیر ذیربط
هـ . یکی از معاونان وزارت آموزش و پرورش به انتخاب وزیر ذیربط
و. رئیس حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی (یا یکی از معاونان ایشان)
ز. سه تن از صاحبنظران حوزه ادبیات
تبصره 1: اعضای موضوع این مادّه با حکم رئیس بنیاد منصوب میشوند.
تبصره 2: اعضای بند «ز» از میان اعضای هیئتعلمی حوزههای مختلف ادبیات و نیز ادیبان برجستهکشور با پیشنهاد فرهنگستان و تأیید بنیاد به مدّت دو سال منصوب میشوند. انتخاب و انتصاب مجدد آنان بلامانع است.
تبصره 3: دبیرخانه شورا در حوزه معاونت برنامهریزی و نظارت بنیاد تشکیل میشود و یکی از مدیران این معاونت، وظیفه دبیری جلسههای شورا را بر عهده دارد.
تبصره 4: دبیرخانه شورا وظیفه تنظیم و ارسال دعوتنامهها، ثبت صورتجلسهها، ابلاغ مصوبهها و پیگیری اجرایی آن را بر عهده دارد.
مادّه 4:کارگروه تخصصی ادبی
برای بررسی تخصصی درخواستهای دریافتی در حوزههای مختلف ادبیات، «کارگروه تخصصی ادبی» با ترکیب زیر تشکیل میشود:
الف. دبیر شورای شناسایی برگزیدگان ادبی (رئیسکارگروه)
ب. نماینده فرهنگستان (به انتخاب معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان)
ج. نماینده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی (به انتخاب عضو متناظرِ وزارت در شورا)
د. دو تن از صاحبنظران ادبیات بنا به موضوع مورد بررسی درکارگروه (به انتخاب بنیاد)
تبصره 1: اعضای کارگروه با حکم رئیس شورای شناسایی برای مدت دو سال منصوب میشوند و انتخاب مجدد آنان بلامانع است.
تبصره 2: دبیرخانهکارگروه در بنیاد تشکیل میشود و وظیفه دریافت درخواستها، ارزیابی اولیه آنها، تطبیق مدارک با مقررات و ارائه نتایج به شورا را بر عهده دارد.
تبصره 3: اعضای بند «د» بر اساس حوزههای ادبی (در مجموع شش نفر) انتخاب و منصوب میشوند و برای شرکت در هر جلسه، به تناسب پروندههای مورد بررسی، از اعضای متناظر دعوت میشود.
مادّه 5: فرایند شناسایی برگزیدگان ادبی توسط بنیاد نخبگان
5 ـ1. رئیس بنیاد هر ساله تعداد برگزیدگان ادبی را در دو رده «مستعد برتر ادبی» و «سرآمد ادبی» اعلام میکند.
5 ـ2. پس از اعلام فراخوان، بنیاد اطلاعات مربوط به متقاضیان را گردآوری و ساماندهی میکند.
5 ـ3. کارگروه تخصصی ادبی، مستندات دریافتی را با مقررات تطبیق و امتیاز هر یک از متقاضیان را تعیین و به شورای شناسایی اعلام میکند.
5 ـ4. شورای شناسایی، پس از بررسی نتایج، برگزیدگان را تعیین و به رئیس بنیاد اعلام میکند.
5 ـ5. رئیس بنیاد بر اساس ظرفیت سالانه، برگزیدگان نهایی را تعیین میکند.
تبصره 1: متقاضیان از طریق معرفی نهادهای ادبی یا به صورت فردی میتوانند در این فرایند وارد شوند.
تبصره 2: برگزیدگان پس از دستکم هفت سال از آخرین انتخاب، میتوانند دوباره در فرایند ارزیابی شرکت کنند. برای این افراد، بهجز پیشینه تحصیلی و تخصصهای علمی در زمینه ادبیات، تنها فعالیتهای جدیدشان مورد ارزیابی قرار خواهدگرفت.
مادّه 6: پشتیبانی بنیاد نخبگان از برگزیدگان ادبی
6ـ1. پشتیبانی از مستعدان برتر ادبی: به منظور هدایت و تسهیل مسیر رشد و ارتقای آنان، تسهیلات زیر در قالب «جایزۀ قیصر»، بهگرامیداشت شأن ادبی «مرحوم قیصر امینپور»، به آنان اعطا میشود:
الف. تسهیلات مادّی برای بهرهمندی از محضر استادان رشتۀ تخصصی ادبی
ب. اعتبار ادبی برای تأمینکمکهزینه «اشتراک نشریات ادبی داخلیوخارجی»، «عضویت در مجامع ادبی داخلی و خارجی»، «خرید آثار ادبی»، «شرکت در مجامع ادبی داخلی» و سایر موارد مشابه
ج. درنظرگرفتن امتیاز در جدول جایزههای تحصیلی دانشجویان صاحب استعداد برتر
د . درنظرگرفتن امتیاز در جدول تسهیلات دانشآموختگان برترِ دانشگاهی
هـ . تسهیلات فرهنگی و رفاهی: شامل هدیه ازدواج،کمک هزینۀ سفرهای زیارتی، گردشگری ملّی و مشابه آن
6ـ2. پشتیبانی از سرآمدان ادبی: بهمنظور تکریم سرآمدان ادبی و تسهیل مسیر اثرگذاری آنها و الگوسازی از آنان تسهیلات زیر در قالب «جایزۀ بیهقی»، به گرامیداشت شأن ادبی «مرحوم ابوالفضل محمدبن حسین بیهقی»، به آنان اعطا میشود:
الف. اعتبار ادبی: بهمنظور ارتقای فعالیتهای ادبپژوهی، انتشار آثار، سفرهای پژوهشی، اشتراک نشریات ادبی داخلی و خارجی، عضویت در مجامع ادبی داخلی و خارجی، خرید آثار ادبی و موارد مشابه
ب. امکان پذیرش سالانه سه ادبآموز یا سه پژوهشگر پسادکتری با استفاده از اعتبارات بنیاد
ج. اعتبار مالی برای شرکت در مجامع ادبی داخلی و خارجی
د . تسهیلات فرهنگی و رفاهی: شامل کمک هزینۀ سفرهای زیارتی،گرشگری ملّی، تسهیلات مسکن، بیمه و مشابه آن
هـ . اعطای تسهیلات برای استفاده از امکانات ادبی، فرهنگی و هنری در سطح کشور
و. تجلیل از طریق شناساندن شخصیت و فعالیتهای سرآمد ادبی در مجامع عمومی (از طریق انتشار کتاب یادمان، تهیه فیلم، مصاحبه و ...)
تبصره: سقف ریالی تسهیلات این مادّه، سالیانه از سوی رئیس بنیاد تعیین و با کمک نهادهای مرتبط با موضوع آییننامه اعطا میشود.
مادّه 7: تفسیر مفاد شیوه نامه پشتیبانی بنیاد نخبگان
شرح مواد مسکوت، تفسیر مفاد، طراحی نظام اجرایی شیوهنامه و نظارت بر اجرای صحیح آییننامه و شیوهنامه، بر عهده معاونت برنامهریزی و نظارت بنیاد است و لازم است در هر سال، گزارشی از اجرای شیوهنامه را تهیه و ارائه کند.
مادّه 8: تصویب و اجرا
این شیوهنامه مشتمل بر یک مقدمه، هشت مادّه و دوازده تبصره پس از تأیید شورای شناسایی برگزیدگان ادبی به تصویب رئیس بنیاد ملّی نخبگان رسید و تا پایان سال 1396 اجرا و سپس اصلاحات لازم در آن اعمال میشود.
جدول 1: معیارها و سنجههای شناسایی مستعدان برتر ادبی توسط بنیاد نخبگان
ردیف | معیار | سنجه | بیشینه امتیاز | توضیح | |
1 | پیشینه تحصیلی | ·برگزیده آزمون سراسری ورود به دانشگاهها شامل: دوره کارشناسی (حداکثر 10 امتیاز) دوره کارشناسی ارشد (حداکثر 10 امتیاز) دوره دکتری (حداکثر 10 امتیاز) | 30 | در آزمون دوره کارشناسی حداکثر 100 نفر اول و در آزمونهای دیگر حداکثر 10 نفر اول لحاظ میشوند. | |
·برگزیده کشوری المپیاد ادبی دانشآموزی (حداکثر 20 امتیاز) ·برگزیده کشوری المپیاد ادبی دانشجویی (حداکثر 20 امتیاز) | 40 | رتبههای اول تا سوم فردی | |||
·دریافت جایزه تحصیلی بنیاد (به ازای هر سال 10 امتیاز) | 60 | در رشتههای علوم انسانی | |||
·دانشآموخته برتر مطابق ضوابط بنیاد (حداکثر 20 امتیاز در هر دوره تحصیلی) | 60 | در رشتههای زبان و ادبیات فارسی، زبان و ادبیات عربی، زبان و ادبیات خارجی یا زبانشناسی | |||
·دارا بودن دانشنامه دکتری تخصصی/سطح 4 حوزه علمیه/نشان درجه 1 هنری (30 امتیاز) ·دارا بودن دانشنامه کارشناسی ارشد/سطح 3 حوزه علمیه/نشان درجه 2 هنری (20 امتیاز) ·دارا بودن دانشنامه کارشناسی/سطح 2 حوزه علمیه/ نشان درجه 3 هنری (15 امتیاز) | 30 | ·دانشنامه دریکی از رشتههای زبان و ادبیات فارسی، زبان و ادبیات عربی، زبان و ادبیات خارجی و زبانشناسی لحاظ میشود. ·نشان هنری در حوزه ادبیات داستانی و شعر لحاظ میشود. | |||
2 | فعالیتهای ادبی | شعر | ·نگارش دیوان شعر با مضامین عالی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 50 امتیاز) ·برگزیده شدن در رویدادهای معتبر ادبی (هر مورد حداکثر 25 امتیاز) ·تلاش برای پاسداشت زبان فارسی (از طریق نشریات و روزنامهها، سازمانهای انتشاراتی، رسانههای عمومی، شبکهها و رسانههای الکترونیکی و مشابه آنها) (حداکثر 15 امتیاز) ·عضویت در مجامع معتبر ادبی ملّی و بینالمللی (حداکثر 5 امتیاز) | 200 | ·همگی فعالیتها باید در حوزه ادبیات باشد.
·امتیاز تألیف، تصنیف و تصحیح انتقادی، مطابق ضوابط ارتقای مرتبه اعضای هیئت علمی محاسبه میشود.
·تشخیص کیفیت فعالیتها بر عهده کارگروه است.
·اعتبار مجامع ادبی (ملّی و بینالمللی) باید به تأیید بنیاد رسیده باشد. |
داستان | ·نگارش کتاب فاخر داستانی (به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 50 امتیاز ) ·نگارش کتاب فاخر داستانیِ بلند (به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 100 امتیاز) ·برگزیده شدن در رویدادهای معتبر ادبی (هر مورد حداکثر 25 امتیاز) ·تلاش برای پاسداشت زبان فارسی (از طریق نشریات و روزنامهها، سازمانهای انتشاراتی، رسانههای عمومی، شبکهها و رسانههای الکترونیکی و مشابه آنها) (حداکثر 15 امتیاز) ·عضویت در مجامع معتبر ادبی ملّی و بینالمللی (حداکثر 5 امتیاز) | ||||
تخصصهای زبانی و ادبی | ·تصنیفکتاب در زمینه تخصصهای زبانی وادبی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 50 امتیاز) ·تصحیح انتقادی کتابهای ادبی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 50 امتیاز) ·تألیفکتاب در زمینه تخصصهای زبانی و ادبی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 40 امتیاز) ·ترجمهکتاب فاخر ادبی به زبان فارسی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 40 امتیاز) ·سرپرستی یا داشتن نقش مؤثر در اجرای طرحهای مطالعاتی و پژوهشی ادبی که موفقیت اجرای آن به تأییدکارفرما رسیده باشد(هر مورد تا 15 امتیاز) ·انتشار مقاله در مجلات معتبر پژوهشی در حوزه ادبیات(هر مورد تا 5 امتیاز ـ حداکثر 30 امتیاز) ·سرپرستی، نویسندگی و ویراستاری مقالات در دانشنامهها و فرهنگنامهها(هر مورد تا 15 امتیاز ـ حداکثر 30 امتیاز) ·برگزیده شدن در رویدادهای معتبر ادبی(هر رویداد حداکثر 25 امتیاز) ·تلاش برای پاسداشت زبان فارسی (از طریق نشریات و روزنامهها، سازمانهای انتشاراتی، رسانههای عمومی، شبکهها و رسانههای الکترونیکی و مشابه آنها)(حداکثر 15 امتیاز) ·عضویت در مجامع ادبی ملّی و بینالمللی معتبر(حداکثر 5 امتیاز) | ||||
توضیح | بیشینه امتیاز | سنجه | معیار | ردیف | |
·آثار تخصصی باید در حوزه داستان، شعر، ویرایش، نقد ادبی، پژوهشهای زبانیو ادبی، ترجمه و آموزش زبان باشد.
·امتیاز تألیف، تصنیف و تصحیح انتقادی، مطابق ضوابط ارتقای مرتبه اعضای هیئتعلمی تعریف میشود.
·تشخیصکیفیت فعالیتها بر عهدهکارگروه است. | 300 |
·نگارش دیوان شعر با مضامین عالی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 80 امتیاز) | شعر | آفرینش آثار ادبی | 1 |
·نگارش کتاب فاخر داستانیِ بلند (به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 150 امتیاز) ·نگارش کتاب فاخر داستانی (به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 80 امتیاز) | داستان | ||||
·تصنیفکتاب درزمینه تخصصهای زبانی و ادبی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 50 امتیاز) ·تصحیح انتقادیکتابهای ادبی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 50 امتیاز) ·تألیفکتاب در زمینه تخصصهای زبانی و ادبی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 40 امتیاز) ·ترجمهکتاب فاخر ادبی به زبان فارسی(به ازای هر 1000 نسخه چاپ شده تا 400 امتیاز) | تخصصهای زبانی و ادبی | ||||
·همه فعالیتها باید در حوزه ادبیات باشد.
| 250 | ·ترجمه و انتشار آثار فرد به زبان غیرفارسی در خارج ازکشور(هر اثر حداکثر 50 امتیاز) ·برگزیده شدن در رویدادهای معتبر ادبی(هر رویداد حداکثر 25 امتیاز) ·داوری یا عضویت در کمیتههای تخصصی رویدادهای معتبر ادبی(هر مورد تا 10 امتیاز) ·سخنرانی اصلی/کلیدی/ مدعوّ در مجامع معتبر ادبی داخلی و خارجی(هر مورد تا 10 امتیاز) ·نقد و تحلیل آثار فرد به صورتکتاب مستقل(هر مورد تا 5 امتیاز) ·پایاننامه درباره فرد یا آثار وی(هر مورد 5 امتیاز) ·نقد و تحلیل آثار فرد در مطبوعات(هر مورد 2 امتیاز) ·چاپ اثر در کتابهای درسی(هر مورد 10 امتیاز) ·ساخت فیلم یا مجموعههای نمایشی از آثار فرد(هر مورد تا 10 امتیاز) ·برگزاری نکوداشت، چاپ یادنامه، جشننامه، ساخت فیلم یا مجموعههای نمایشی درباره فرد(هر مورد تا 100 امتیاز) | اشتهار ادبی | 2 | |
·همه فعالیتها باید در حوزه ادبیات باشد. | 80 | ·توجه به ارزشهای اسلامی، انقلابی و ایرانی در آثار(تا 20 امتیاز) ·تأسیس و مدیریتِ نهادهای ادبی داخلی/ خارجی(هر مورد تا 15 امتیاز) ·همکاری مؤثر با نهادهای مرتبط با زبان فارسی (فرهنگستان زبان و ادب فارسی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزارت آموزش و پرورش ، رایزنیهای فرهنگی در خارج از کشور و مشابه آنها)(هر مورد تا 5 امتیاز ـ حداکثر 20 امتیاز) ·همکاریِ مؤثر و تخصصی در برگزاری رویدادهای معتبر ادبی(هر مورد تا 10 امتیاز) ·تلاش برای پاسداشت زبان فارسی (از طریق نشریات و روزنامهها ، سازمانهای انتشاراتی، رسانههای عمومی، شبکهها و رسانههای الکترونیکی و مشابه آنها)(حداکثر 15 امتیاز) | تلاش برای ترویج و ارتقای زبان فارسی | 3 | |