به گزارش سرویس هنر و رسانه پایگاه خبری تحلیلی ساعدنیوز، دهه هشتاد، بسیاری از خانوادهها مشتاقانه دنبال این بودند که تلهتئاترهای رشید از کدام شبکه پخش میشود تا کنار هم بنشینند، تماشا کنند و بخندند. اما حالا، حدود دو دهه بعد، همان «عمو رشید» به جایی رسیده که تماشای برخی اجراهایش حتی در تنهایی هم برای بسیاری از مخاطبان خوشایند نیست.
قدرتالله ایزدی، که روزی با طنز موقعیت، شخصیتپردازی و شوخیهای ساده و خانوادگی شناخته میشد، امروز بیش از گذشته به شوخیهای نازل و گاه بیادبانه متکی شده است؛ مسیری که باعث شده فاصلهای جدی میان «رشید» محبوب دهه هشتاد و چهره امروز او شکل بگیرد. گویی تنها هدف، خنداندن مخاطب به هر قیمتی است.
دقایقی از حضور عمو رشید در برنامه «درجام» از شبکه نمایش خانگی نماوا، نمونهای از همین تغییر مسیر است. این رویکرد را میتوان در بسیاری از برنامههای شبکه نمایش خانگی و حتی برخی آثار سینمایی نیز مشاهده کرد.
برای مثال، ابوطالب حسینی بار دیگر سراغ دو فوتبالیستی میرود که پیشتر حاشیهساز بودهاند و تلاش میکند با تکیه بر همان حواشی، مخاطب را بخنداند. اما این شیوه را نمیتوان نشانه خلاقیت در طنز دانست. کافی است اجرای او با مهمانانی مانند سالار عقیلی را ببینیم تا مشخص شود این مدل شوخی در همه موقعیتها کارآمد نیست و بیشتر به یک فرمول تکراری تبدیل شده است.
در ارزیابی کیفیت طنز، صرفاً خنداندن مخاطب معیار کافی نیست. عواملی مانند خلاقیت، اتکا به طنز موقعیت، کیفیت روایت، احترام به کرامت افراد، تنوع ابزارهای کمدی و ماندگاری اثر، از مهمترین شاخصهای سنجش یک اثر طنز هستند؛ شاخصهایی که در بسیاری از تولیدات امروز کمتر به آنها توجه میشود.
طنزی که از دل شخصیتپردازی، موقعیتهای هوشمندانه و ایدههای خلاقانه شکل بگیرد، معمولاً ارزش هنری بیشتری دارد و ماندگارتر میشود. در مقابل، آثاری که عمدتاً بر شوخیهای تکراری، شوکآفرینی یا حواشی استوار هستند، هرچند ممکن است در لحظه مخاطب را بخندانند، اما لزوماً از نظر کیفیت هنری و ماندگاری موفق نخواهند بود.
نمونههای موفق این نوع طنز را پیشتر دیدهایم؛ از برنامههایی مانند «خندوانه» و استندآپهای آن گرفته تا سریالهایی مانند «خانهبهدوش» و «بزنگاه» که بدون تکیه بر شوخیهای سخیف، توانستند مخاطبان میلیونی را بخندانند. به نظر میرسد کفه ترازوی طنز امروز، در مقایسه با آن دوران، بیش از حد به سمت شوخیهای دمدستی، حاشیهمحور و گاه جنسی سنگین شده است؛ تغییری که بسیاری آن را زنگ خطری برای کیفیت کمدی در ایران میدانند.
منبع: فارس
شما حاضر هستید این نوع برنامهها را در کنار خانواده تماشا کنید؟ دلیلتان را در کامنتها با ما به اشتراک بگذارید.
