به گزارش سرویس اقتصاد پایگاه خبری تحلیلی ساعدنیوز به نقل از تجارت نیوز، بر اساس گزارشهای بانک مرکزی، در 9 ماهه ابتدایی 1404، شبکه بانکی در مجموع 7449.4 همت تسهیلات پرداخت کرد. از این رقم، 5538 همت معادل 74.3 درصد به صاحبان کسبوکار رسید و 1911.4 همت معادل 25.7 درصد سهم خانوارها بود.
به عبارت دیگر، از هر چهار تومان تسهیلات پرداختی بانکها، تقریباً یک تومان به خانوارها اختصاص یافته است.
مهمترین پیام جدول تسهیلات خانوار، وزن بالای خرید کالای شخصی است. از مجموع 1911.4 همت تسهیلات پرداختی به خانوارها، حدود 922.8 همت به خرید کالای شخصی اختصاص یافته است؛ یعنی این بخش بهتنهایی 48.3 درصد کل وامهای خانوار را جذب کرده است. این عدد نشان میدهد نزدیک به نیمی از تسهیلات خانوار در 9 ماهه 1404 به حوزه مصرف کالا رفته، نه الزاماً به سرمایهگذاری یا تشکیل دارایی پایدار.
در اقتصادی که قدرت خرید خانوارها تحت فشار تورم قرار دارد، رشد چنین سهمی میتواند معنای مهمی داشته باشد! مبنی بر اینکه بخشی از مصرف مردم از مسیر بدهی و تسهیلات بانکی تأمین میشود.
وقتی خرید کالای شخصی بزرگترین مقصد وامهای خانوار میشود، میتوان از «اعتباری شدن مصرف» سخن گفت؛ وضعیتی که در آن خانوار برای حفظ سطحی از مصرف، ناچار به استفاده از منابع بانکی و بازپرداختهای آینده میشود.
دومین مبدا مهم تسهیلات خانوار در 9 ماهه 1404، قرضالحسنه ضروری است. حدود 403.7 همت از منابع بانکی به این بخش اختصاص یافته که معادل 21.1 درصد کل تسهیلات خانوار است. اگر این رقم را کنار سهم 48.3 درصدی خرید کالای شخصی بگذاریم، تصویر روشنتری به دست میآید، مبنی بر اینکه حدود 1326.5 همت از وامهای خانوار، یعنی نزدیک به 69.4 درصد کل تسهیلات این بخش، به دو مقصد خرید کالای شخصی و نیازهای ضروری رفته است.
در کنار خرید کالای شخصی و قرضالحسنه ضروری، بخشی از تسهیلات خانوار به نیازهای بلندمدتتر مانند ازدواج، فرزندآوری، مسکن و ودیعه اختصاص یافته است؛ اما سهم این بخشها در مقایسه با وامهای مصرفی و ضروری محدودتر است.
در واقع، خانوارها همزمان با دو نوع نیاز اعتباری مواجهاند؛ از یک سو نیازهای بلندمدتی مانند تشکیل خانواده، تأمین مسکن و فرزندآوری؛ از سوی دیگر نیازهای فوریتری مثل خرید کالا و پوشش هزینههای ضروری. جدول 9 ماهه نشان میدهد وزن گروه دوم بسیار سنگینتر است.