به گزارسش سرویس مجله سلامت خانواده ساعدنیوز، بوپیواکائین (Bupivacaine) یکی از مهمترین داروهای بیحسی موضعی از گروه آمیدها است که برای کنترل درد در جراحیهای کوچک، زایمان، اقدامات دندانپزشکی و بیحسی نخاعی یا اپیدورال استفاده میشود. این دارو با مسدود کردن انتقال پیامهای عصبی، مانع رسیدن سیگنال درد به مغز میشود و به دلیل اثر طولانیمدت، در بسیاری از عملهای پزشکی کاربرد گستردهای دارد. بوپیواکائین علاوه بر ایجاد بیحسی، تا مدتی پس از پایان عمل نیز اثر ضددرد خود را حفظ میکند و میتواند نیاز به مصرف مسکنهای قوی را کاهش دهد.
بیحسی موضعی به حالتی گفته میشود که در آن احساس درد در بخشی از بدن بهصورت موقت از بین میرود، بدون اینکه بیمار هوشیاری خود را از دست بدهد. داروهای بیحسی موضعی به سه گروه اصلی تقسیم میشوند: استرها، آمیدها و ترکیبات خاص هیدروکسیلی. بوپیواکائین در گروه آمیدها قرار دارد و به دلیل دوام اثر بیشتر نسبت به بسیاری از بیحسکنندههای دیگر، یکی از داروهای پرکاربرد در اتاق عمل محسوب میشود.
بی حسی موضعی: حداکثر 2 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن یا 175 میلی گرم در هر دوز یا 400 میلی گرم روزانه.
بی حسی منطقه ای: حداکثر 2 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن یا 175 میلی گرم در هر دوز یا 400 میلی گرم روزانه.
بی حسی نخاعی : دوز در بیماران مختلف بسته به شرایط بیمار متفاوت است.
بوپیواکائین از طریق مهار ایجاد و هدایت ایمپالس های عصبی عمل می کند. احتمالا مکانیسم داروی بوپیواکائین از طریق افزایش آستانه تحریک الکتریکی عصب با کند کردن سرعت انتقال عصب و با کاهش سرعت بالا رفتن پتانسیل عمل است. بوپیواکائین به طور کلی باعث بی حسی محل تزریق می شود. میزان بی حسی ایجاد شده به قطر عصب, مقدار میلین عصب و سرعت هدایت اعصاب تحت اثر دارو بستگی دارد.
سرعت جذب سیستمیک بی حس کننده های موضعی به دوز آن ها, راه تجویز, میزان خون رسانی به محل تزریق, غلظت داروی تجویزی و حضور یا عدم حضور اپی نفرین در محلول بی حس کننده بستگی دارد. شروع عمل بوپیواکائین سریع است و بی حسی طولانی اثر ایجاد می کند. طول مدت بی حسی ایجاد شده با بوپیواکائین به صورت معنی داری از سایر بی حس کننده های موضعی مورد استفاده بیشتر است. این دارو بعد از پایان بی حسی تا مدتی همچنان اثرات ضد درد خود را حفظ می کند که باعث کاهش نیاز به ترکیبات ضد درد می شود.
غلظت های پلاسمایی پایین تر از بوپیواکائین اتصال پروتئینی بالاتری نشان می دهد. بسته به راه تجویز دارو, بوپیواکائین در بافت های مختلف بدن توزیع می شود. غلظت دارو در کبد, ریه, مغز و قلب بالاتر است. به نظر می رسد بی حس کننده های آمیدی توسط انتقال فعال به جفت نیز منتقل می شوند. دارو و متابولیت های آن توسط کلیه ها دفع می شوند.
اگر بوپیواکائین بهاشتباه وارد جریان خون شود یا بیش از حد مجاز تزریق شود، ممکن است عوارض خطرناکی مانند آریتمی قلبی، افت فشار شدید، تشنج یا مشکلات تنفسی ایجاد کند. به همین دلیل تزریق آن باید فقط در مراکز درمانی و توسط افراد آموزشدیده انجام شود.
بوپیواکائین در فهرست داروهای ضروری سازمان جهانی بهداشت (WHO) قرار دارد و نسخههای ژنریک آن در بسیاری از کشورها موجود است. همچنین نوع ایمپلنتی این دارو با نام تجاری Xaracoll برای کنترل درد پس از جراحی در برخی کشورها مورد استفاده قرار میگیرد.
