به گزارش سرویس سیاست پایگاه خبری ساعدنیوز، به نقل از رویترز، ارتش آمریکا اعلام کرد که از روز دوشنبه محاصره همه ترددهای دریایی ورودی و خروجی بنادر و مناطق ساحلی ایران را آغاز خواهد کرد، پس از آنکه گفتوگوهای آخر هفته نتوانست به توافقی برای پایان دادن به جنگ با ایران برسد؛ اقدامی که آتشبس شکننده دو هفتهای را با خطر مواجه میکند.
مذاکرات اسلامآباد که از شنبه تا نخستین ساعات یکشنبه ادامه یافت، نخستین دیدار مستقیم آمریکا و ایران در بیش از یک دهه و بالاترین سطح گفتوگوها از زمان انقلاب اسلامی 1979 ایران بود. این مذاکرات چند روز پس از آغاز آتشبس در روز سهشنبه برگزار شد؛ آتشبسی که برای پایان دادن به شش هفته درگیری طراحی شده بود، درگیریای که هزاران کشته در سراسر خلیج فارس بر جا گذاشته، عرضه حیاتی انرژی را مختل کرده و بیم گسترش یک درگیری منطقهای وسیعتر را برانگیخته است.
ارتش مرکزی آمریکا اعلام کرد که محاصره دریایی آمریکا، از ساعت 10 صبح دوشنبه به وقت شرق آمریکا (1400 به وقت گرینویچ)، «بهصورت بیطرفانه علیه همه کشتیهای همه کشورها که وارد بنادر و مناطق ساحلی ایران یا از آنها خارج میشوند اجرا خواهد شد، از جمله همه بنادر ایران در خلیج فارس و دریای عمان.»
این ارتش گفت کشتیهایی که از تنگه هرمز به مقصد یا مبدأ بنادر غیرایرانی عبور میکنند، متوقف نخواهند شد. همچنین افزود اطلاعات تکمیلی پیش از آغاز محاصره، از طریق اطلاعیه رسمی در اختیار دریانوردان تجاری قرار خواهد گرفت.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز یکشنبه گفت نیروهای آمریکایی هر شناوری را در آبهای بینالمللی که به ایران عوارض پرداخت کرده باشد نیز متوقف خواهند کرد.
ترامپ در شبکههای اجتماعی نوشت: «هیچکس که عوارض غیرقانونی بپردازد، در دریاهای آزاد عبور امن نخواهد داشت.» او افزود: «هر ایرانی که به ما یا به کشتیهای مسالمتآمیز شلیک کند، به جهنم فرستاده خواهد شد!»
او اضافه کرد نیروی دریایی آمریکا نیز نابود کردن مینهایی را آغاز خواهد کرد که ایرانیها در تنگه هرمز، گلوگاهی برای حدود 20 درصد از عرضه جهانی انرژی، کار گذاشتهاند.
در حالی که دادههای حملونقل دریایی نشان میداد سه نفتکش غولپیکرِ کاملاً بارگیریشده روز شنبه از تنگه هرمز عبور کردهاند، نفتکشها روز دوشنبه، پیش از آغاز محاصره آمریکا، از این آبراه دوری میکردند.
بهای شاخص نفت خام در معاملات صبح دوشنبه در آسیا بیش از 7 درصد جهش کرد و از 100 دلار در هر بشکه فراتر رفت، در حالی که دلار صعود کرد و قراردادهای آتی سهام آمریکا پس از اعلام محاصره سقوط کردند.
دانا استرول، مقام پیشین ارشد پنتاگون در دولت بایدن که اکنون در مؤسسه واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک فعالیت میکند، گفت: «ترامپ یک راهحل سریع میخواهد. واقعیت این است که اجرای این مأموریت بهتنهایی دشوار است و در میانمدت تا بلندمدت احتمالاً پایدار نخواهد بود.»
پس از اظهارات اولیه ترامپ در روز یکشنبه، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران هشدار داد که شناورهای نظامیِ نزدیکشونده به تنگه بهعنوان نقض آتشبس تلقی میشوند و با واکنشی سخت و قاطع روبهرو خواهند شد؛ هشداری که خطر تشدیدی خطرناک را برجسته میکند.
یک مقام آمریکایی گفت ایران درخواست واشنگتن برای توقف کامل غنیسازی اورانیوم، برچیدن همه تأسیسات اصلی غنیسازی و تحویل اورانیوم بسیار غنیشده را رد کرده است.
این مقام افزود ایران همچنین درخواستهای آمریکا برای قطع تأمین مالی حماس، حزبالله و حوثیها، و نیز بازگشایی کامل تنگه هرمز را نپذیرفته است.
رسانههای ایرانی گفتند بر سر شماری از موضوعات توافق حاصل شده، اما تنگه هرمز و برنامه هستهای ایران دو مانع اصلی بودند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، گفت ایران در آستانه رسیدن به «یادداشت تفاهم اسلامآباد» با «زیادهخواهی، جابهجایی مداوم خطوط قرمز و محاصره» روبهرو شده است.
او افزود: «هیچ درسی گرفته نشده است. نیکی، نیکی میآورد. دشمنی، دشمنی میآورد.»
حتی اگر آتشبس پابرجا بماند، بسیاری از تحلیلگران انتظار دارند مدتی زمان ببرد تا جریان انرژی در خلیج فارس به حالت عادی بازگردد؛ مسئلهای که به معنای قیمتهای بالاتر سوخت و تورم شدیدتر برای اقتصاد جهانی خواهد بود.
ترامپ به فاکس نیوز گفت قیمت نفت و بنزین ممکن است تا انتخابات میاندورهای نوامبر بالا بماند؛ اعترافی نادر به پیامدهای سیاسی احتمالی جنگ.
محمدباقر قالیباف در شبکههای اجتماعی نقشهای از قیمت بنزین در منطقه واشنگتن منتشر کرد و نوشت: «از قیمت فعلی پمپ بنزین لذت ببرید. با این بهاصطلاح “محاصره”. بهزودی برای بنزین 4 تا 5 دلاری دلتنگ خواهید شد.»
قیمت سوخت در آمریکا از آغاز جنگ ایران بهطور شدید جهش کرده است.
ترامپ گفت باور دارد ایران به مذاکره ادامه خواهد داد و گفتوگوهای اسلامآباد را «بسیار دوستانه» توصیف کرد.
او گفت: «فکر میکنم آنها در این موضوع پای میز خواهند آمد، چون هیچکس آنقدر احمق نیست که بگوید “ما سلاح هستهای میخواهیم”، در حالی که هیچ برگ برندهای ندارند.»
اما چند ساعت بعد، رئیسجمهور آمریکا گفت برایش مهم نیست که ایرانِ «ناامید» دوباره به میز مذاکره بازگردد.
ترامپ شب یکشنبه، پس از بازگشت از اقامت شبانه در فلوریدا به منطقه واشنگتن، به خبرنگاران گفت: «اگر برنگردند، برای من مشکلی نیست.»
قالیباف، با وجود آنکه تیم او «ابتکارهای آیندهنگرانه» ارائه کرده بودند، آمریکا را بهخاطر جلب نکردن اعتماد تهران مقصر دانست. مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، که درباره این مذاکرات در تماس با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، گفتوگو کرده بود، گفت تهران خواستار «توافقی متوازن و عادلانه» است.
او به پوتین گفت: «اگر ایالات متحده به چارچوب حقوق بینالملل بازگردد، رسیدن به توافق چندان دور نیست.»