به گزارش سرویس جامعه ساعدنیوز، در دوره قاجار، مراسم عقد و عروسی از مهمترین آیینهای خانوادگی و اجتماعی به شمار میرفت و خانوادهها برای دعوت مهمانان، از کارتها و نامههای دعوتی استفاده میکردند که سرشار از ادب، احترام و عبارتهای فاخر بود. این دعوتنامهها معمولاً با خط نستعلیق و روی کاغذهای تزیینی نوشته میشد و گاه با مهر خانوادگی یا نقش و نگارهای طلایی آراسته میگردید. متن کارتها بیشتر حال و هوایی رسمی و ادبی داشت و نشاندهنده جایگاه اجتماعی خانواده عروس و داماد بود.
در بسیاری از خانوادههای اشرافی قاجار، دعوتنامه عقد را خوشنویسان ماهر مینوشتند. استفاده از القاب طولانی، دعاهای خیر و جملات احترامآمیز در این کارتها بسیار رایج بود. عباراتی مانند «به یمن و مبارکی» یا «مجلس عقدکنان نورچشم خاندان» در آغاز متن دیده میشد و از مهمانان با نهایت تکریم برای حضور در مجلس دعوت به عمل میآمد. گاهی نیز زمان و مکان مراسم با بیانی شاعرانه ذکر میشد تا متن جلوهای هنرمندانه پیدا کند.
کارتهای دعوت در آن دوران تنها وسیلهای برای اطلاعرسانی نبود، بلکه نمادی از فرهنگ، سلیقه و شأن خانوادگی محسوب میشد. خانوادههای متمول از کاغذهای وارداتی، عطر، مهر لاکی و حتی روبانهای رنگی برای زیبایی دعوتنامه استفاده میکردند. در مقابل، خانوادههای سادهتر معمولاً دعوت را به صورت شفاهی یا با نامهای کوتاه انجام میدادند، اما همچنان احترام و آداب اجتماعی در متن دعوت حفظ میشد.
امروزه بسیاری از پژوهشگران تاریخ اجتماعی، کارتهای دعوت دوره قاجار را بخشی ارزشمند از میراث فرهنگی ایران میدانند؛ زیرا این اسناد علاوه بر نمایش شیوه نگارش و هنر خوشنویسی، اطلاعاتی درباره روابط اجتماعی، سبک زندگی و آیینهای ازدواج در آن زمان ارائه میکنند. به همین دلیل، نمونههای باقیمانده از این کارتها در موزهها و مجموعههای تاریخی نگهداری میشود و مورد توجه علاقهمندان تاریخ و هنر ایرانی قرار دارد.
ساعدنیوز در فضای مجازی
