اغلب افراد هنگامی که به درد قفسه سینه دچار می شوند آن را ناشی از مشکل قلبی می دانند،عده ای هم به این درد اهمیت نداده و آن را بی دلیل و ناشی از گرفتگی عضله خود می دانند،حال کدام یک درست می باشد؟
درد قفسه سینه به اشکال مختلفی خود را نشان میدهد.برخی از این اشکال خطرساز و نگران کننده بوده و برخی دیگر اینطور نیستند.گاهی تشخیص علت درد برای ما امکان پذیر نیست که در این شرایط مراجعه به پزشک لازم است تا از سلامت خود مطمئن شوید.این درد می تواند به صورت سوزش ،حس سنگینی و فشار در ناحیه ی قفسه سینه،و تیر کشیدن خود را نمایان سازد.گاهی درد قفسه سینه هیچ دلیلی به جز اضطراب ،حملات ترس،گرفتگی،خستگی،بلند کردن اجسام سنگین و وارد کردن فشار به آن ناحیه را ندارد و نگران کننده و خطرساز نمی باشد و با استراحت بهبود پیدا می کند اما در چند مورد خطرساز بوده و حتما باید پیگیری و درمان شود.از میان موارد خطرساز به عنوان اولین مورد می توان مشکل قلبی را گفت که به علل مختلفی رخ میدهد که این عوامل به شرح زیر می باشد:
دلایل شایع درد قفسه سینه
درد قفسه سینه به اشکال مختلف ظاهر می شود از تیر کشیدن تا یک درد ممتنع و کسل کننده ، همچنین گاهی اوقات ممکن است به صورت سوزش قفسه سینه نیز ظاهر شود . در موارد خاص درد به فک نیز منتقل می شود و سپس به پشت یا پایین یک یا هر دو بازو منتشر می شودبسیاری از مشکلات مختلف می توانند باعث درد در قفسه سینه شوند . از آنجا که این درد می تواند نشان دهنده یک مشکل جدی باشد مهم است که به دنبال تشخیص پزشکی باشید.
حمله قلبی
حمله قلبی با مسدود شدن شریان تأمین کننده اکسیژن قلب، رخ می دهد و ممکن است منجر به دردی در قفسه سینه شود که چند دقیقه یا بیشتر ادامه داشته باشد و یا آرام باشد و هیچ گونه نشانه و علامتی نداشته باشد.
بسیاری از افرادی که دچار حمله قلبی می شوند، برای ساعت ها، روزها یا هفته ها قبل، علائم هشدار دهنده دارند. ممکن است اولین نشانه هشدار دهنده انسداد شریان های قلبی دردهای ادامه دار در قسمت هایی از قفسه سینه باشد، که هنگام فعالیت فیزیکی شروع می شوند و با استراحت کردن تسکین می یابند. با این وجود، هنگام حمله قلبی، این علائم حتی بدون هیچگونه فعالیت بدنی ظاهر می شوند.
ممکن است کسی که دچار حمله قلبی شده، هیچ کدام از موارد زیر را تجربه نکند.
- فشار ناخوشایند، درد زیاد یا با فشار در وسط قفسه سینه که بیش از چند دقیقه بطول می انجامد.
- درد در شانه ها، کمر، گردن، فک یا دست ها، گسترش پیدا می کند.
- سرگیجه، بیهوشی، عرق سرد، حالت تهوع یا تنگی نفس
اگر شما یا شخص دیگری دچار حمله قلبی شدید:
- با شماره ۱۱۵ یا فوریت های پزشکی تماس بگیرید؛ علائم حمله قلبی را سرسری نگیرید. اگر به خدمات فوریت های پزشکی دسترسی ندارید، از همسایه یا دوست خود بخواهید شما را به نزدیکترین بیمارستان برساند.تنها به عنوان آخرین راه حل، خودتان رانندگی کنید و بدانید که اگر وضعیت شما ناگهان بدتر شود، خودتان و دیگران را در معرض خطر قرار می دهید.
- آسپرین بجوید؛ آسپرین لختگی خون را کاهش می دهد، که می تواند به جریان خون در شریان باریکی که حمله قلبی را درپی داشته است، کمک کند. با این حال، اگر به آسپیرین حساسیت دارید، مشکلات خونریزی دارید، داروی رقیق کننده خون دیگری استفاده می کنید و یا اگر پزشکتان پیش تر شما را از مصرف آن منع کرده است، آسپیرین مصرف نکنید.
- در صورت تجویز، نیتروگلیسیرین مصرف کنید؛ اگر فکر می کنید دچار حمله قلبی شده اید و پزشکتان قبلاً نیتروگلیسیرین برای شما تجویز کرده است، طبق دستورالعمل مصرف کنید. از نیتروگلیسیرین شخصی دیگر استفاده نکنید.
- در صورت درخواست،CPR را در مورد شخص مبتلا به حمله قلبی شروع کنید؛ اگر فرد مشکوک به حمله قلبی، بیهوش باشد، ممکن است اپراتور ۱۱۵ یا یک متخصص دیگر اورژانس از شما بخواهد احیاء قلبی ریوی (CPR) را آغاز کنید.اگر مهارت کافی در انجام CPR ندارید، پزشکان تنها انجام ماساژ قفسه سینه را توصیه می کنند (حدود ۱۰۰ تا ۱۲۰ فشار در دقیقه). اپراتور می تواند تا رسیدن کمک شما را با روش مناسب راهنمایی کند.
- اگر به یک دستگاه تزریق کننده خودکار (AED) دسترسی سریع دارید و فرد بیهوش است، دستورالعمل های دستگاه را برای استفاده از آن دنبال کنید.
آنژین
آنژین درد یا ناراحتی در قفسه سینه است که در اثر کاهش جریان خون به سمت عضله قلب ایجاد می شود. به طور کلی اصطلاح آنژین زمانی مورد استفاده قرار می گیرد که بیماری قلبی پیش از این تشخیص داده شده باشد.
آنژین به دو نوع پایدار یا ناپایدار تقسیم می شود. آنژین پایدار می تواند درد مزمن و مکرر قفسه سینه باشد که معمولاً با کار سخت اتفاق می افتد و نسبتاً قابل پیش بینی است. آنژین ناپایدار هنگامی رخ می دهد که درد قفسه سینه، ناگهانی، جدید یا تغییراتی از الگوی معمول است و ممکن است هشدار حمله قلبی خطرناک باشد.آنژین تقریبا شایع است، اما تشخیص آن از سایر انواع درد قفسه سینه، مانند درد یا ناراحتی حاصل از سوء هاضمه دشوار است.اگر آنژین همراه با هر یک از علائم و نشانه های زیر دارید، ممکن است نشانگر وضعیت جدی تری مانند حمله قلبی باشد:
- درد دست ها، گردن، فک، شانه یا کمر همراه با درد قفسه سینه
- حالت تهوع
- خستگی
- تنگی نفس
- اضطراب
- تعریق
- سرگیجه یا حملات بیهوشی(صرع)
شدت، مدت و نوع آنژین می تواند متفاوت باشد. اگر درد جدید یا متغیر در قفسه سینه دارید، این علائم جدید یا متفاوت ممکن است نشانه شکل خطرناک تری از آنژین (آنژین بی ثبات) یا یک حمله قلبی باشد. اگر آنژین شما بدتر شد یا تغییر کرد، سریعاً بدنبال کمک پزشکی اورژانسی باشید.
آمبولی ریوی
آمبولی ریوی هنگام گیر افتادن یک لخته خون – که معمولاً ناشی از رگ های ساق پا یا لگن است- در شریان ریوی رخ می دهد. بافت ریه ای که توسط شریان تغذیه می شود جریان خون کافی دریافت نمی کند که منجر به ایجاد مشکلاتی در اکسیژن رسانی خون می شود. این کار، مهیا کردن اکسیژن توسط ریه ها برای بقیه بدن را مشکل تر می سازد.
علائم و نشانه های آمبولی ریوی ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- درد ناگهانی و شدید قفسه سینه که اغلب با تنگی نفس همراه است
- تنگی نفس ناگهانی و غیر قابل توضیح، حتی بدون درد
- سرفه ای که ممکن است استفراغ خونی را در پی داشته باشد
- ضربان قلب شدید همراه با تنگی نفس
- بیهوشی
- اضطراب شدید
- تعریق غیر قابل توضیح
- تنها ورم یک پا، که ناشی از لخته شدن خون در پا است
آمبولی ریوی می تواند کشنده باشد. اگر علائم آمبولی ریوی دارید، هرچه سریع تر بدنبال کمک پزشکی اورژانسی باشید.
پارگی آئورت
پارگی آئورت وضعیت خطرناکی است که در آن یک پارگی در لایه داخلی آئورت که رگ خونی بزرگ انشعاب یافته از قلب است، گسترش می یابد. جریان خون از طریق این پارگی به لایه میانی آئورت رفته و باعث جدا شدن لایه های داخلی و میانی می شود (شکافتگی). در صورتی که مجرای حاوی خون، در دیواره بیرونی آئورت دچار پارگی شود، پارگی آئورت معمولاً کشنده خواهد بود.علائم و نشانه های معمول عبارتند از:
- درد ناگهانی شدید قفسه سینه یا بالای پشت، که اغلب بصورت احساس از هم گسستن، پارگی یا بریدگی توصیف می شود، و تا گردن یا پایین پشت گسترش می یابد.
- از دست دادن هوشیاری (بیهوشی)
- تنگی نفس
- مشکل ناگهانی در صحبت کردن، از دست دادن بینایی، ضعیف یا فلج شدن یک طرف بدن مانند سکته
- عرق کردن
- نبض ضعیف در یک دست در مقایسه با دست دیگر
اگر یکی از این علائم یا نشانه ها را دارید، ممکن است آن ها ناشی از پارگی آئورت یا برخی شرایط جدی تر دیگر باشند. به سرعت بدنبال درمان پزشکی اورژانسی باشید.
پنومونی همراه با پلورزی
درد قفسه سینه، تب و لرز، و سرفه ای که ممکن است خلط خونی یا بدبو ایجاد کند، نشانه های شایع پنومونی هستند. هنگامی که پنومونی همراه با التهاب غشاهای اطراف ریه (پلورا) رخ می دهد، می تواند ناراحتی قابل توجهی در قفسه سینه هنگام نفس کشیدن یا سرفه در پی داشته باشد. این وضعیت پلورزی نامیده می شود.یکی از نشانه های پلورزی این است که معمولاً با نگه داشتن نفس یا فشار دادن سطح دردناک قفسه سینه، درد به طور موقتی تسکین می یابد. معمولاً این مورد در مورد حمله قلبی صحیح نیست.
اگر اخیراً به پنومونی مبتلا شده اید و سپس علائم پلورزی آغاز شده است، برای یافتن علت درد قفسه سینه، به پزشک مراجعه کنید و یا بدنبال مراقبت های پزشکی اورژانسی باشید. پلورزی به تنهایی یک وضعیت پزشکی اورژانسی نیست، اما نباید سعی کنید خودتان تشخیص را انجام دهید.
مشکلات دستگاه گوارش
وجود مشکل در دستگاه گوارش هم باعث ایجاد درد قفسه سینه می شود. این مشکلات عبارتند از:
- رفلاکس معده: در این اختلال محتویات معده به داخل گلو برمی گردند و مزه ی ترشی را در دهان و حس سوزش را در قفسه سینه یا گلو ایجاد می کنند. عواملی که باعث بازگشت اسید به مری می شوند عبارتند از: اضافه وزن، مصرف سیگار، حاملگی و خوردن غذاهای چرب و تند. قلب درد و سوزش قلب ناشی از بازگشت اسید به مری بیشتر به این خاطر شبیه هم هستند که قلب و نای نزدیک هم قرار داشته و شبکه ی عصبی مشترک دارند.
- انقباض مری: انقباضات ناهماهنگ مری و انقباضات ناشی از فشار خون بالا نیز مشکلاتی هستند که می تواند در قفسه سینه درد ایجاد کنند.
- حساسیت بیش از حد مری: وقتی که مری با ایجاد کوچک ترین تغییرات در فشار یا مواجهه با اسید، بسیار دردناک شود. علت این حساسیت مشخص نیست.
- پرفوراسیون مری: درد ناگهانی و شدید در قفسه سینه پس از استفراغ یا کاری که مری را درگیر می کند، ممکن است نشانه ای از پرفوراسیون یا پارگی مری باشد.
- زخم معده: یک حس ناخوشایند مبهم که در نتیجه ی زخم شدن پوشش معده یا قسمت فوقانی روده ی کوچک ایجاد می شود. بیشتر در افراد سیگاری، یا کسانی که زیاد الکل مصرف می کنند یا قرص آسپیرین می خورند شایع است. وقتی چیزی میل شود یا داروهای ضدترش کردن معده مصرف شود، این درد آرام می شود.
- فتق حجاب حاجز: این اختلال شایع زمانی رخ می دهد که قسمت فوقانی معده، پس از غذا خوردن، به قسمت تحتانی قفسه سینه فشار وارد کند. این اختلال باعث ایجاد علائم بازگشت اسید به مری، نظیر سوزش قلب و درد قفسه سینه می شود. این درد با دراز کشیدن به پشت بدتر می شود.
- پانکراتیت: اگر در قسمت تحتانی قفسه سینه دردی احساس می کنید که هنگام دراز کشیدن بدتر و هنگام خم شدن به جلو بهتر می شود، به پانکراتیت مبتلا هستید.
- مشکلات مربوط به کیسه صفرا: آیا بعد از خوردن یک وعده ی غذایی چرب در قسمت تحتانی سمت راست قفسه سینه یا قسمت فوقانی سمت راست شکم خود احساس درد یا پُر بودن می کنید؟ اگر پاسخ مثبت است درد قفسه سینه تان ممکن اسات ناشی از مشکلات مرتبط با کیسه صفرا یتان باشد.
مشکلات استخوانی، عضله ای یا عصبی
گاهی اوقات درد قفسه سینه ممکن است ناشی از استفاده ی بیش از حد از قفسه سینه یا آسیب رسیدن به آن بر اثر سقوط یا حادثه باشد. ویروس ها نیز می توانند باعث درد قفسه سینه شوند. از میان سایر عواملی که باعث درد قفسه سینه می شوند می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- وجود مشکلاتی در دنده: درد ناشی از شکستگی دنده ممکن است با تنفس عمیق یا سرفه شدت یابد. این درد اغلب به یک منطقه محدود است و ممکن است وقتی بر روی آن منطقه فشار وارد کنید، تیر بکشد. منطقه ای که دنده ها با ستون فقرات پیوند می خورند نیز ممکن است ملتهب شود.
- فشار وارد شدن به عضلات: حتی یک سرفه سخت و شدید هم می تواند باعث آسیب رساندن به عضلات یا تاندون های بین دنده ها شده و باعث ایجاد در قفسه سینه شود. این درد پایدار است و با فعالیت بدتر می شود.
- زونا: زونا بر اثر ویروس واریسلا زوستر (عامل آبله مرغان) ایجاد می شود. زونا می تواند احساس تیر کشیدن را ایجاد کند و چند روز پس از آن درد، دانه های قرمز رنگ در پوست ظاهر می شوند.
آزمایشات فوری درد قفسه سینه
اگرچه درد در قفسه سینه اغلب با بیماری قلبی همراه است ، اما بسیاری از افراد مبتلا به بیماری قلبی با ناراحتی مبهمی روبرو می شوند که لزوماً به عنوان درد شناخته نمی شود .برخی از اولین آزمایشاتی که ممکن است پزشک تجویز کند ، عبارتند از :
نوار قلب
این آزمایش فعالیت الکتریکی قلب را از طریق الکترود های متصل به پوست ثبت می کند. از آنجا که عضله قلب آسیب دیده به طور معمول تکانه های الکتریکی را انجام نمی دهد نوار قلب ممکن است نشان دهد که شما دچار حمله قلبی شده اید یا در معرض حمله قلبی قرار دارید.
آزمایش خون
پزشک ممکن است آزمایش خون را برای بررسی میزان افزایش برخی پروتئین ها یا آنزیم های معمول در ماهیچه قلب بررسی کند. آسیب سلول های قلبی در اثر حمله قلبی ممکن است باعث شود این پروتئین ها یا آنزیم ها طی چند ساعت به خون نشت کنند.
تصویر برداری توسط اشعه ایکس
تصویربرداری توسط اشعه ایکس از قفسه سینه به پزشکان این امکان را می دهد تا وضعیت ریه ها ، اندازه و شکل قلب و عروق خونی اصلی را بررسی کنند. همچنین این روش می تواند مشکلات ریوی مانند ذات الریه یا تخریب ریه را نشان دهد.
سی تی اسکن
سی تی اسکن می تواند لخته خون در ریه (آمبولی ریه) را تشخیص دهد و اطمینان از عدم وجود یا وجود دیسکسیون آئورت را نشان می دهد.
از انواع مختلف سی تی اسکن می توان برای بررسی انسداد عروق قلب استفاده نمود. سی تی آنژیوگرافی عروق کرونر نیز می تواند با تزریق رنگ انجام شود تا عروق قلب و ریه از نظر انسداد و سایر مشکلات بررسی شوند.
تست های استرس
این تست ها نحوه واکنش قلب و عروق خونی به فشار را اندازه گیری می کنند که ممکن است نشان دهد که آیا درد قفسه سینه مربوط به قلب است یا خیر. انواع مختلفی از تست های استرس وجود دارد. ممکن است از شما خواسته شود در حالی که به نوار قلب متصل هستید روی تردمیل راه رفته یا دوچرخه ثابت را رکاب بزنید یا ممکن است دارویی به شما تزریق شود که قلب شما را به شیوه ای مشابه ورزش تحریک کند.
کاتتریزاسیون کرونر (آنژیوگرافی)
این آزمایش به پزشکان کمک می کند تا شریان های قلب را که ممکن است تنگ یا مسدود شده اند ، را شناسایی کنند .در این روش یک رنگ مایع از طریق یک لوله باریک و بلند (کاتتر) به شریان های قلب تزریق می شود که از طریق شریان یا از طریق مچ دست یا کشاله ران به شریان های قلب شما تغذیه می شود همانطور که رنگ رگ های شما را پر می کند در اشعه ایکس و فیلم قابل مشاهده هستند.
چه وقت باید نزد پزشک رفت؟
چنانچه راجع به علت درد قفسه سینه تان شک داشتید، با پزشک خود در مورد این درد صحبت کنید؛ مخصوصا اگر این درد ناگهانی رخ داده باشد و با مصرف داروهای ضدالتهاب یا سایر راهکارهای خود مراقبتی نظیر عوض کردن رژیم غذایی از بین نرود.چنانچه هریک از علائم زیر را همراه با درد قفسه سینه مشاهده کردید بلافاصله با ۱۱۵ تماس بگیرید:
- یک حس ناگهانی فشار وارد شدن بر قفسه سینه، فشرده شدن آن، تنگی یا له شدن که در زیر استخوان سینه احساس می شود؛
- درد در قفسه سینه که به فک، بازوی چپ یا کمر سرایت کند؛
- درد ناگهانی و شدید در قفسه سینه خاصه بعد از یک دوره عدم فعالیت؛
- تهوع، سرگیجه، افزایش ضربان قلب یا نفس نفس زدن، گیجی و منگی، رنگ پریدگی یا تعریق زیاد؛
- فشار خون یا ضربان قلب بسیار پایین.
چنانچه هریک از علائم زیر را داشتید، با پزشک خود تماس بگیرید:
- تب و لرز یا سرفه و خارج شدن خلط هایی به رنگ زرد-سبز ؛
- درد شدید در قفسه سینه که از بین نمی رود.