یکی از سوالات رایج هنگام خرید قهوه این است که دانه بخریم یا پودر، که هر کدام مزایا و معایب خاصی دارند و شناخت آنها به انتخاب بهتر کمک میکند. به صورت صریح میتوان گفت که اگر دستگاه آسیاب مخصوص قهوه ندارید، از خرید دانه بپرهیزید چون نمیتوانید از آن استفاده کنید و دانهها بدون آسیاب شدن قابل دمآوری نیستند.
پودر قهوه فوری همان دانههای آسیاب شدهای است که با کمک فناوریهای خاص آماده و قابل دمآوری شده است و این نوع برای کسانی که وقت کمی دارند یا تازه با قهوه آشنا شدهاند، گزینه مناسبی به حساب میآید.
مزیت اصلی قهوه پودر فوری سرعت و راحتی آماده کردن آن است، به طوری که نیازی به دستگاه آسیاب ندارید و میتوانید مستقیماً با افزودن آب داغ یا شیر گرم، قهوه خود را در عرض چند ثانیه آماده کنید. قیمت این نوع قهوه هم معمولاً کمتر از دانه است چون هزینه آسیاب جداگانه ندارید و تولیدکننده این کار را برای شما انجام داده است.
قهوه فوری به دلیل فرآیند تولید خاصی که دارد، طعم متفاوتی نسبت به قهوههای معمولی دارد و برخی از علاقهمندان به قهوه این طعم را ترجیح میدهند، اما باید بدانید که کیفیت و طعم آن معمولاً پایینتر از انواع دیگر است. فناوری تولید قهوه فوری به این صورت است که ابتدا قهوه را دم میکنند، سپس آب آن را تبخیر میکنند و در نهایت پودری خشک باقی میماند که میتوان با افزودن آب یا شیر دوباره آن را به قهوه تبدیل کرد، اما متأسفانه در این فرآیند بخش زیادی از آروماها و طعمهای اصلی قهوه از بین میرود.
نکته مهم این است که قهوه پودر فوری بعد از باز شدن بسته، سریع طعم و بوی خود را از دست میدهد و دلیلش این است که آروماهای قهوه بعد از باز شدن بسته شروع به تبخیر میکنند. به همین خاطر قهوه پودری که دو هفته از باز شدن بستهاش گذشته، طعم تازه ندارد و ممکن است حتی طعم کهنه و نامطبوعی پیدا کند که با قهوه تازه قابل مقایسه نیست.
یک محدودیت دیگر قهوه فوری این است که نمیتوانید شدت و ضعف طعم آن را به دلخواه خود تنظیم کنید و معمولاً نسبت ثابتی برای تهیه آن روی بسته درج شده که اگر از آن فراتر یا کمتر استفاده کنید، طعم مناسبی نخواهید داشت.
قهوه پودر شده معمولی که متفاوت از قهوه فوری است، همان دانههای آسیاب شدهای است که آماده دمآوری با قهوهجوش، موکاپات یا دستگاههای اسپرسوساز هستند و این نوع در بازار ایران بیشتر رواج دارد. تفاوت این نوع با قهوه فوری در این است که فرآیند خاصی روی آن انجام نشده و فقط دانههای قهوه برشته شده را آسیاب کردهاند، بنابراین طعم طبیعیتر و نزدیکتر به قهوه واقعی دارد.
برای همین توصیه میشود اگر قهوه پودر میخرید، حتماً از فروشگاههای تخصصی که برشتهکاری تازه دارند مثل قهوه ست که دانههای تازه برشتهشده و آسیاب شده عرضه میکند، خریداری کنید و بستههای کوچک بگیرید تا سریعتر مصرف شود.
مزیت اصلی این نوع قهوه راحتی استفاده از آن است، به خصوص برای کسانی که آسیاب قهوه ندارند یا نمیخواهند هر روز صبح وقت بگذارند و دانه آسیاب کنند. همچنین برای افرادی که تازهکار هستند و هنوز نمیدانند چه نوع قهوهای را ترجیح میدهند، قهوه پودر گزینه مناسبی برای شروع است تا با انواع مختلف آشنا شوند.
قهوه پودر معمولی در فروشگاههای مختلف با درجات آسیاب متفاوت عرضه میشود، مثلاً آسیاب ریز برای دستگاه اسپرسوساز، آسیاب متوسط برای قهوهجوش و موکاپات، و آسیاب درشت برای فرنچ پرس که هر کدام برای نوع خاصی از دستگاهها طراحی شدهاند. این یکی از مزایای قهوه پودر است که میتوانید بر اساس دستگاهی که در خانه دارید، نوع مناسب آن را انتخاب کنید.
اما مشکل اصلی قهوه پودر این است که بعد از آسیاب شدن، روغنهای طبیعی و آروماهای موجود در دانه شروع به تبخیر و اکسید شدن میکنند که این فرآیند با تماس با هوا تسریع میشود. به همین دلیل حتی اگر بسته را محکم ببندید، بعد از دو هفته تفاوت طعم را متوجه خواهید شد و بعد از یک ماه، قهوه کاملاً طعم و عطر خود را از دست میدهد و طعمی تلخ و ناخوشایند پیدا میکند.
نکته دیگری که باید به آن توجه کنید این است که قهوه پودر معمولاً در فروشگاههای زنجیرهای و سوپرمارکتها چند ماه روی قفسه مانده و تاریخ برشتهکاری آن مشخص نیست، بنابراین ممکن است قهوهای بخرید که از ابتدا کیفیت خوبی نداشته باشد. برای همین توصیه میشود اگر قهوه پودر میخرید، حتماً از فروشگاههای تخصصی که برشتهکاری تازه دارند، خریداری کنید و بستههای کوچک بگیرید تا سریعتر مصرف شود.
اگر در خانه دستگاه آسیاب قهوه دارید، لذت تازگی و بوی فوقالعاده قهوه را از دست ندهید، چون قهوه دانه همان دانههای برشته شدهای است که باید قبل از مصرف آسیاب شوند و کسانی که به کیفیت قهوه اهمیت میدهند، معمولاً این نوع را ترجیح میدهند.
مزیت اصلی قهوه دانه حفظ طعم و بوی آن است، چون دانهها تا زمان آسیاب شدن آروماهای خود را کاملاً نگه میدارند و به همین دلیل قهوهای که لحظه قبل از دمآوری آسیاب میشود، طعم و بوی بسیار بهتری نسبت به قهوه پودر دارد. این تفاوت به قدری محسوس است که حتی افراد تازهکار هم میتوانند آن را تشخیص دهند.
علاوه بر این، قهوه دانه در بستهبندی مناسب و با سوپاپ یکطرفه تا سه ماه تازه میماند، در حالی که قهوه پودر بعد از باز شدن بسته فقط دو هفته کیفیت خود را حفظ میکند. همچنین با داشتن قهوه دانه میتوانید میزان آسیاب را بر اساس دستگاهی که دارید تنظیم کنید و برای هر نوع دستگاه دمآوری از همان دانه استفاده کنید.
یکی دیگر از مزایای قهوه دانه این است که میتوانید انواع مختلفی از قهوه را امتحان کنید و طعمهای متنوعی را تجربه کنید، چون هر منطقه و هر نوع دانه طعم خاص خود را دارد که این تنوع در قهوه پودر کمتر دیده میشود.
یکی دیگر از مزایای قهوه دانه این است که میتوانید انواع مختلفی از قهوه را امتحان کنید و طعمهای متنوعی را تجربه کنید، چون هر منطقه و هر نوع دانه طعم خاص خود را دارد که این تنوع در قهوه پودر کمتر دیده میشود؛ فروشگاههای تخصصی مثل قهوه ست معمولاً چندین نوع دانه از مناطق مختلف دارند که میتوانید امتحان کنید.
البته برای استفاده از قهوه دانه نیاز به آسیاب قهوه دارید که هزینهای حدود 300 هزار تومان به بالا برای انواع دستی و بیش از یک میلیون تومان برای انواع برقی دارد. همچنین آسیاب کردن روزانه قهوه نیاز به وقت بیشتری دارد که برای برخی افراد شلوغ ممکن است مشکل باشد، اما بسیاری از علاقهمندان به قهوه این زمان را سرمایهگذاری برای لذت بردن از یک فنجان قهوه عالی میدانند.

اگر صبحها عجله دارید و به دنبال راحتی هستید یا هنوز تازهکار هستید و نمیخواهید در ابتدا هزینه زیادی کنید، قهوه پودر انتخاب بهتری است. فقط توجه داشته باشید که حتماً از فروشگاههای معتبر و تخصصی خریداری کنید، نه از سوپرمارکتهای معمولی که احتمالاً قهوههای کهنه دارند، و بستههای کوچک 250 گرمی بخرید تا ظرف یک تا دو هفته مصرف شود و طعم آن تازه بماند.
اما اگر کیفیت برایتان مهم است و حاضرید کمی وقت و هزینه بیشتری بگذارید، بدون شک قهوه دانه گزینه بهتری است که با یک آسیاب ساده هم میتوانید شروع کنید و تفاوت طعم را از همان روز اول حس کنید. برای افرادی که روزانه دو سه فنجان قهوه مینوشند، سرمایهگذاری روی یک آسیاب خوب کاملاً توجیه اقتصادی دارد چون کیفیت قهوه را چند برابر میکند.
همچنین باید به دستگاهی که برای دمآوری قهوه دارید توجه کنید، چون برای دستگاههای اسپرسوساز حرفهای حتماً به آسیاب با کیفیت نیاز دارید که بتواند آسیاب یکنواخت و ریز تولید کند، در حالی که برای قهوهجوش یا موکاپات حتی آسیابهای دستی هم جواب میدهند و نیاز به دستگاه گرانقیمت ندارید.
اگر قصد خرید قهوه تازه دارید حتما به این نکات توجه کنید تا بهترین انتخاب را داشته باشید و از کیفیت مطلوب قهوه خود مطمئن شوید و پولتان را دور نریزید.
تاریخ برشتهکاری: حتماً روی بسته تاریخ Roasting یا برشتهکاری درج شده باشد و ترجیحاً کمتر از دو هفته از آن گذشته باشد، چون قهوههای بدون تاریخ معمولاً چند ماهه هستند و کیفیت مناسبی ندارند و حتی ممکن است کهنه و بیطعم باشند.
محل خرید: بهجای سوپرمارکتها و فروشگاههای زنجیرهای که معمولاً قهوههای انبار شده و قدیمی دارند، از فروشگاههای تخصصی قهوه خریداری کنید که این فروشگاهها برشتهکاری تازهتر دارند، مشاوره بهتری میدهند و میتوانند بر اساس سلیقه و دستگاه شما بهترین نوع را پیشنهاد دهند. بهعنوان مثال قهوه ست در تهران که بیش از 8 سال جزو برترین تامین کننده های قهوه و برشتهکاری روزانه دارد، یکی از گزینههای معتبر برای خرید قهوه تازه و باکیفیت محسوب میشود.
بستهبندی: قهوه باید در بستههایی با سوپاپ یکطرفه باشد که این سوپاپ اجازه میدهد گاز دیاکسید کربن که بعد از برشتهکاری از دانهها خارج میشود از بسته خارج شود، اما در عین حال هوا و رطوبت وارد بسته نشود و کیفیت قهوه حفظ شود.
نگهداری صحیح: بعد از خرید، قهوه را در ظرف دربسته و غیرشفاف، در جای خنک و تاریک نگهداری کنید و حتماً از قرار دادن در یخچال خودداری کنید چون رطوبت یخچال به آن میرسد و طعم آن را کاملاً خراب میکند.
چرا قهوه دانه گرانتر است؟ قیمت بالاتر قهوه دانه بهدلیل کیفیت بهتر، ماندگاری بیشتر و فرآیند دقیقتر تولید آن است و همچنین هزینه خرید آسیاب را هم باید در نظر بگیرید که به صورت یکباره پرداخت میشود.
قهوه پودر چقدر ماندگاری دارد؟ بعد از باز کردن بسته حداکثر دو هفته طعم تازه دارد و بعد از آن طعمش تلخ، بیروح و ناخوشایند میشود که دیگر لذت نوشیدن آن کاهش مییابد.
آیا میتوان با مخلوطکن قهوه آسیاب کرد؟ بله اما نتیجه خوبی ندارد چون آسیاب یکنواخت نمیشود، ممکن است طعم قهوه را خراب کند و همچنین دانهها گرم میشوند که باعث از دست رفتن آروما میشود.
بهترین آسیاب برای خانه کدام است؟ آسیاب دستی برای شروع و مصرف کم گزینه خوبی است که قیمت آن بین 300 تا 500 هزار تومان است، اما اگر روزانه قهوه مینوشید و میخواهید سرعت بیشتری داشته باشید، آسیاب برقی راحتتر و کارآمدتر است.