به گزارش سرویس سلامت ساعدنیوز، آیا وقتی یک تکه شکلات خوشمزه را داخل دهان می گذارید، دندان درد، لذت شیرینی آن را از شما میگیرد؟ در این مواقع چه کار می کنید.
احتمالا با خودتان می گویید مشکل مهمی نیست؛ چراکه درد دائم در دندان تان حس نمی کنید و ظاهر دندان هایتان هم تغییری نکرده است، اما دندانپزشکان می گویند این رفتار بسیار اشتباه است و می تواند سلامت دندان ها را به خطر بیندازد؛ به همین دلیل آنها توصیه می کنند حتی اگر هیچ مشکلی هم ندارید، در فواصل زمانی منظم به پزشکتان مراجعه کنید. اما چرا دندان ها خراب می شود؟ این پوسیدگی ها را چطور باید تشخیص داد و در صورت ایجاد شدن چه باید کرد؟ قسمت خارجی لثه که افراد می توانند آن را ببینند، تاج دندان نام دارد و قسمت زیرین که داخل استخوان و بافت های نگه دارنده قرار گرفته، ریشه دندان نامیده می شود. تاج دندان از داخل به خارج شامل مغز یا پالپ دندان، عاج و میناست و ریشه دندان نیز از سه بخش تشکیل شده؛ در قسمت خارجی ریشه بافتی به نام سمان وجود دارد، داخل سمان عاج و داخل عاج هم پالپ ریشه قرار گرفته است. پوسیدگی های دندان، ضربه هایی که باعث شکستگی دندان می شود و کارهای دندانپزشکی وسیع و پیشرفته ازجمله عللی است که به پالپ دندان آسیب می زند.
مهم ترین عامل آسیب دیدن پالپ دندان، پوسیدگی است، پس از صرف غذا، لایه ای بیرنگ و چسبنده به نام پلاک دندانی روی سطح دندان ها تشکیل می شود. این پلاک ها در بعضی نقاط مانند طوق دندان، سطح جونده و فاصله تماس بین دندان ها بهتر و بیشتر شکل می گیرد. البته اگر به صورت منظم و حداقل دو بار در روز مسواک بزنیم، پلاک ها و میکروب ها از روی سطح دندان جابه جا می شود که این کار مانع اسیدی شدن بزاق دهان خواهد شد. حدود 30 دقیقه پس از صرف هر وعده غذا، مواد قندی توسط میکروب هایی که داخل دهان به شکل اسید درآمده و حدود 20 دقیقه نیز این حالت اسیدی در دهان حفظ می شود؛ بنابراین با توجه به صرف سه وعده غذا و سه میان وعده در روز، حدود 120 دقیقه دهان انسان اسیدی است.
با توجه به آنچه گفته شد، مشخص است که اگر فرد مسواک نزند و از نخ دندان استفاده نکند، شرایط بسیار بدتر خواهد شد، اما اگر شما هم جزو آن گروه هستید که فقط مسواک می زنند و استفاده از نخ دندان را چندان مهم نمی دانند، باید بدانید بسیاری از پوسیدگی ها در فاصله میان دندان ها ایجاد می شود. در صورت استفاده نادرست از نخ دندان، پلاک میکروبی در محل تماس دندان ها باقی می ماند و بتدریج با تشکیل اسید و فعالیت های مخرب میکروب ها، مینای دندان تخریب و پوسیدگی دندانی ایجاد می شود و کم کم پیشرفت می کند تا به عاج دندان برسد.
البته نباید انتظار داشت در صورت مسواک نزدن یا استفاده نکردن از نخ دندان، پوسیدگی در عرض یک یا چند روز به عمق دندان نفوذ کند. پیشرفت پوسیدگی به زمان نیاز دارد و بسرعت اتفاق نمی افتد. پوسیدگی پس از مینا به عاج دندان می رسد و در این قسمت با سرعت بیشتری گسترش می یابد و بافت را تخریب می کند؛ به طوری که در برخی مواقع ممکن است فرد حتی متوجه پوسیدگی دندانش نشود، ولی هنگام غذا خوردن ناگهان دندان بشکند؛ در واقع زمانی که پوسیدگی به عاج دندان می رسد، با فشار ناشی از جویدن غذا هم دندان می تواند بشکند. در برخی موارد گرما و سرما یا ترشی و شیرینی مواد غذایی و مایعات نیز باعث درد دندان می شود که اگر چنین علائمی وجود داشت، هرچه زودتر باید به دندانپزشک مراجعه کرد تا دندان پوسیده در مراحل اولیه درمان شود.
پس از این که پوسیدگی به قسمت داخل عاج رسید، سرعت پیشرفت آن بسیار بیشتر می شود و به همین دلیل باید قبل از این مرحله برای درمان اقدام کرد. لازم است بیماران به علائم هشداردهنده مانند حساسیت به گرما و سرما دقت کنند، در صورت درمان نکردن بموقع، هر قدر پوسیدگی افزایش یابد، اقدامات درمانی هم باید گسترده تر شود؛ در چنین شرایطی متاسفانه میزان ماندگاری ماده پرکننده کمتر خواهد شد. بنابراین مراجعه بموقع و در مراحل اولیه نکته مهمی است که مردم نباید آن را فراموش کنند. با تاکید بر این که اولین اصل در معالجه این بخش، پیشگیری است، اگر در مراحل اولیه آسیب مینا، برای درمان اقدام شود، حتی می توان بدون پرکردن و به کمک شیوه هایی مانند استفاده از دهان شویه های مناسب یا فلوراید موضعی، آن را برطرف کرد. در پوسیدگی های جزئی هم با پرکردن ساده دندان ها، مشکل براحتی حل می شود، ولی در شرایطی که پوسیدگی دندان خیلی گسترده شده باشد، نه تنها منطقه پرکردن وسیع تر می شود، بلکه ماندگاری آن نیز کاهش می یابد. علاوه بر این، همان طور که قبلا نیز گفته شد، اقدامات دندانپزشکی پیشرفته یکی از عللی است که موجب درگیری پالپ دندان می شود. زمانی که پوسیدگی به مغز دندان نزدیک می شود، برآمدگی داخل پالپ ایجاد می شود که در مراحل اولیه قابل برگشت است، اما اگر بیمار به دردهای هشداردهنده توجهی نداشته باشد و برای درمان اقدام نکند، بافت پالپ بتدریج دچار مشکلات برگشت ناپذیر خواهد شد.
در چنین شرایطی، بیمار درد شدیدی دارد که او را ناچار به مراجعه خواهد کرد. در این مواقع مشخص می شود پالپ دندان دچار مشکلات غیرقابل برگشت شده و در نتیجه درمان ریشه باید آغاز شود. در برخی موارد و البته بندرت ممکن است فرد در این مراحل هم درد نداشته و متوجه پوسیدگی دندان نشود. با توجه به این موضوع توصیه می شود حتما هر شش ماه یک بار یا حداکثر سالی یک مرتبه به دندانپزشک مراجعه کنید.
در این ماه پس از صرف وعده سحر و افطار حتما باید دندان ها را مسواک بزنید و از نخ دندان هم استفاده کنید؛ چراکه شست وشوی دهان با آب خالی کافی نبوده و نمی تواند سلامت دندان ها را حفظ کند. با توجه به فاصله زیاد میان سحر و افطار، مواد غذایی و باکتری های موجود در پلاک دندانی فرصت کافی دارند تا با تجزیه مواد قندی، اسید بیشتری تولید کنند و این اسید در تخریب مینا و عاج دندان و ایجاد پوسیدگی نقش موثری دارد. برای پیشگیری از بوی بد دهان طی روز می توان دهان را چند مرتبه با آب شست وشو داد، البته باید مراقب باشید آب را نبلعید. علاوه بر این، استفاده از لیموترش در وعده سحری و مصرف کمتر سیر و پیاز نیز به کاهش بوی بد دهان کمک می کند.
دردهای ناگهانی دندان را جدی بگیرید چرا که می توانند نشانه هایی از حفره یا باکتری های خطرناک در دهان باشند. دردهای تیز و ناگهانی در هنگام خوردن غذا می تواند نشانه وجود باکتری هایی باشد که شکر غذاها را گرفته و تبدیل به اسید می کنند تا دندان شما سوراخ شود. در مواجه با این مشکلات سریعا به پزشک مراجعه کنید.
اگر به طور ناگهان دندان های شما ترک خورده یا لق می شوند نیازی به دندانپزشک ندارید بلکه باید ابتدا کمی به سلامت دندان هایتان توجه کنید سپس سریعا به یک پزشک فک مراجعه کنید. این موارد می تواند نشانه ای از بیماری های فک باشد که استخوان های اطراف دندان را تضعیف می کند.
خونریزی بدون پیش زمینه نیز می تواند نشانه ای از بیماری های هورمونی باشد در این موارد باکتری های خاصی در حال رشد در بدن شما هستند که می توانید با رعایت بهداشت دندان آن را از بین ببرید ولی اگر خونریزی برای مدت بیش از دو روز به طول انجامید به پزشک مراجعه نمایید.
اگر در داخل دهان سوزش های شدید حس می کنید یا دهان شما درد می کند ممکن است به میزان زیاد از خوراکی های اسیدی استفاده کرده باشید که البته پس از یکی دوروز خوب خواهد شد ولی اگر این دردها بیش از دو روز به طول انجامید سریعا به پزشک مراجعه کنید چرا که کمبود ویتامین A در بدن شما بیداد می کند.
درد و خونریزی لثه می تواند نشانه های بدی برای بدن باشند از این رو دقت لازم را در مورد آن داشته باشید. خونریزی های لثه می تواند از بیماری های قلبی یا بیماری های دهان دندانی خبر دهد که می توانید با استفاده از این نشانه ها آن ها را کشف کزده و سریعا درمان کنید.
