به گزارش سرویس دانشگاه پایگاه خبری ساعدنیوز، مقالات علمی ترویجی نقشی حیاتی در پیوند میان دنیای تخصصی علم و سطح آگاهی عمومی ایفا میکنند. هدف اصلی این نوشتارها، ترویج یکی از رشتههای علوم، ارتقای سطح دانش خواننده و آشنایی با مفاهیم نوین علمی است. این مقالات که میتوانند به صورت تألیف یا ترجمه ارائه شوند، صرفاً با هدف اشاعه دانش بشری و عالمانه کردن نگاه انسان به جهان پیرامون تدوین میگردند. در ادامه، ساختار دقیق و استانداردی که برای نگارش یک مقاله ترویجی موفق نیاز دارید، تشریح شده است.
برای اینکه یک مقاله ترویجی در مجامع علمی پذیرفته شود، باید نظم و توالی بخشهای زیر را به دقت رعایت کند:
عنوان مقاله باید آینه تمامنمای محتوا باشد. یک عنوان استاندارد باید:
با اهداف و نتایج پژوهش متناسب باشد.
بدون کلمات اضافی و ترجیحاً در یک سطر نوشته شود.
به گونهای انتخاب شود که در عین جامعیت، مانع ورود مباحث غیرمرتبط گردد.
نام و نامخانوادگی نویسندگان معمولاً زیر عنوان درج میشود. درج رتبه علمی، نشانی پستی، شماره تماس و رایانامه (ایمیل) نویسنده یا نویسندگان الزامی است تا راههای ارتباطی برای تبادل نظر علمی باز بماند.
در چکیده، طی 5 تا 15 سطر و با بیانی گذشتهنگر، به آنچه در متن مقاله ارائه شده است اشاره میشود. چکیده باید گویا، سلیس و منعکسکننده کلیت محتوای مقاله باشد.
این کلمات مفاهیم اصلی مقاله هستند که بیشترین فراوانی را در متن دارند. انتخاب 3 تا 6 واژه کلیدی که معمولاً از دل عنوان استخراج میشوند، به دستهبندی بهتر مقاله در پایگاههای داده کمک میکند.
مقدمه در این مقالات شامل دو بخش اساسی است:
بخش معرفی: حدود 5 تا 15 سطر برای آشنایی خواننده با موضوع و ایجاد انگیزه مطالعه.
بخش آیندهنگر: حدود 5 سطر که به بررسی مطالبی که در ادامه مقاله خواهد آمد، میپردازد.
در این قسمت، خواننده با چارچوبهای نظری موضوع آشنا میشود. هر پاراگراف باید به یک موضوع خاص اختصاص یابد و به صورت مستند (نامخانوادگی، سال و صفحه) از قول منابع معتبر نقل قول شود. حجم مناسب برای این بخش بین 10 تا 30 سطر است.
این بخش قلب تپنده نوشتار شماست و معمولاً بین 5 تا 10 صفحه را در بر میگیرد. بر حسب موضوع، میتوانید از تیترهای فرعی جذاب و مستند استفاده کنید تا محتوا برای مخاطب خستهکننده نباشد.
در این بخش، نویسنده نوآوری و آورده جدید مقاله را معرفی میکند. این قسمت باید با وعدههای داده شده در مقدمه همخوانی داشته باشد. استفاده از جدول، نمودار، شکل و فرمول در این بخش (حدود یک صفحه) به تجسم بهتر نوآوری کمک شایانی میکند.
این بخش شامل سه زیرمجموعه حیاتی است:
بحث و مقایسه: مقایسه نوآوری مقاله با حداقل یک تحقیق دیگر برای نشان دادن تمایز و ارزش کار (5 تا 15 سطر).
نتیجهگیری و کاربردها: توضیح اینکه این یافته در چه زمان و مکانی میتواند مشکلی از دنیای واقعی را حل کند (5 تا 15 سطر).
پیشنهاد تحقیقات آینده: هموار کردن راه برای پژوهشگران دیگر با ارائه حداقل یک عنوان جدید و مرتبط.
سپاسگزاری: بخشی اختیاری (2 تا 5 سطر) برای قدردانی از کسانی که در پیشبرد تحقیق همکاری داشتهاند.
منابع و مأخذ: فهرست دقیق تمام منابعی که در متن به آنها استناد شده است. ابتدا منابع فارسی و سپس منابع غیرفارسی ذکر میشوند. استفاده از منابع بهروز و پایگاههای معتبر علمی در این بخش الزامی است.
نگارش مقاله علمی ترویجی فراتر از یک گزارش ساده است؛ این کار تمرینی برای سادهسازی مفاهیم پیچیده بدون آسیب به محتوای علمی آنهاست. با رعایت ساختار فوق، مقاله شما نه تنها به لحاظ علمی معتبر خواهد بود، بلکه به عنوان یک منبع آموزشی ارزشمند برای ارتقای دانش جامعه مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
