خسارت اقتصادی قرارداد صلح قره‌باغ برای ایران

  شنبه، 24 آبان 1399   کد خبر 113939
خسارت اقتصادی قرارداد صلح قره‌باغ برای ایران
ساعد نیوز: مرز ایران و ارمنستان از بین می‌رود. این جمله را بارها و بارها روزنامه‌های ترکیه در رسانه‌هایشان نوشته‌اند.

به گزارش سایت خبری ساعد نیوز به نقل از روزنامه توسعه ایرانی، مرز ایران و ارمنستان از بین می رود. این جمله را بارها و بارها روزنامه های ترکیه در رسانه هایشان نوشته اند و حالا خبرها حاکی از آن است که برمبنای قرارداد صلح بین آذربایجان و ارمنستان، بنا شده است دو منطقه آغ دام و اراضی جمهوری آذربایجان در منطقه قازاح که تحت کنترل جمهوری ارمنستان بود به آذربایجان واگذار شده و ارمنستان منطقه کلبجار و لاچین را هم در هفته های آینده به جمهوری آذربایجان واگذار کرده و کریدور لاچین را نیز تا عرض 5 کیلومتر پشت سر بگذارد.

تامین امنیت این کریدور ارتباطی مهم توسط جمهوری آذربایجان است. علاوه بر این محورهای حمل و نقل جدید برای متصل کردن جمهوری خودمختار نخجوان به مناطق غربی جمهوری آذربایجان ایجاد خواهد شد. نیروهای روس نیز به طور کامل بر تمامی این مناطق کنترل و نظارت خواهند داشت.

ظاهر ماجرا فقط یک کریدور حمل و نقلی است که ارتباط ترکیه با آسیای میانه را سهل و ساده می کند؛ اما این توافق عملا به معنی از دست رفتن مرز ارمنستان و ایران است و صرف نظر از اینکه به لحاظ استراتژیک و سیاسی به زیان ایران تمام می شود؛ از لحاظ اقتصادی هم قراردادی به زیان ایران است. اگر بخواهیم از تمام تهدیدهای استراتژیکی که این قرارداد متوجه ایران می کند، چشم بپوشیم باید گفت که ایران با این قرارداد عملا خسارات اقتصادی فراوانی متحمل می شود و مزایای بسیار مهم تجاری را در منطقه قفقاز از دست می دهد و به سادگی آن را به ترکیه و روسیه واگذار می کند.

چرا مفاد قرارداد صلح ارمنستان و آذربایجان به زیان ایران است؟

جنگ و تنش بین جمهوری آذربایجان و ارمنستان سرانجام به آتش بسی رسیده است که به هیچ عنوان مفادش با منافع ایران سازگار نیست. منافعی که به نظر می رسد به نوعی فرصت طلبی ترکیه و روسیه را در این منطقه اثبات کرده و ایران را در این معادله نادیده گرفته اند. حالا بر اساس این توافق نوار کوتاه مرز ارمنستان و ایران کنترلش را به دست آذربایجان می دهد و عملا نوار مرزی شمال غرب ایران به دست جمهوری آذربایجان می افتد. البته در این اتفاق ترکیه اثرگذاری مهمی داشته است.

یکپارچگی مرز شمال غربی ایران با جمهوری آذربایجان و البته نیات توسعه طلبانه ترکیه که سال های سال است به دنبال آن بوده و خیال احیای امپراطوری عثمانی را در سر می پروراند، این توافقنامه را به نفع ترکیه کرده است.

بجز این، ایران با این توافق یکی از مهمترین مسیرهای ترانزیتی خود را به اروپا از دست می دهد و می تواند کشور را از میلیاردها دلار درآمد ارزی محروم کند. در واقع با کنترل کامل مرزهای شمال غربی ایران توسط آذربایجان و همسایه شدن آن با ترکیه، ترکیه دیگر برای دسترسی به این کشور و آسیای میانه نیازی به مسیر ترانزیتی ایران ندارد.

علاوه بر این دسترسی مستقیم ترکیه به منطقه قفقاز موجب می شود که ترکیه و روسیه به راحتی ایران را از معادلات آینده انرژی در این منطقه کنار بگذارند.

حذف ایران از معادلات انرژی قفقاز

جمهوری آذربایجان پیش از این تلاش کرده بود که با خط لوله نفتی باکو- تفلیس- جیهان نفت جمهوری آذربایجان را از طریق خاک این کشور و گرجستان به بندر جیهان ترکیه در ساحل دریای مدیترانه انتقال دهد و حالا با این توافقنامه جدید این اتفاق با سهولت بیشتری انجام می شود.

اما چرا این خط لوله انرژی مهم است و برای افتتاحیه آن که چیزی حدود 15 سال پیش بوده است سران 45 کشور جهان حضور دارند؟ علت این است که از این پس، کشورهای آسیای میانه و قفقاز می توانند بدون اینکه به روسیه و ایران نیاز داشته باشند نفت خود را به هر جای دنیا که خواستند صادر و مکان تحویل نفت خام خود را بندر جیحان در کناره دریای مدیترانه انتخاب کنند. به همین دلیل است که امریکا هم برای توسعه این خط لوله از هیچ کوششی دریغ نکرده است و کشورهای اروپایی هم علاقه فراوانی به احداث این خط لوله داشته اند.

روسیه در سال 2013 مانع اجرای طرح صادرات گاز ایران به ارمنستان شده بود تا بتواند وابستگی ایروان به مسکو را تضمین کند و درنهایت مالکیت این خط لوله انتقال گاز به شرکت گاز پروم روسیه واگذار شد

این خط لوله در واقع می تواند کاری کند که تا مدت ها، اروپایی ها نگرانی چندانی در مورد دسترسی به نفت خام نداشته باشند. این اتفاق می تواند درآمد سرشاری از ترانزیت انرژی نصیب ترکیه کند.

از این گذشته مرز کوتاه ایران و ارمنستان مزایای اقتصادی فراوانی برای ایران دارد. حالا ایران و ارمنستان در این توافقنامه تماس مستقیم خود را از دست داده اند و ارمنستان یکی از مهمترین شرکای اقتصادی ایران است و همزمان با قرارداد تهاتر برق و گاز، از حضور ایران در پروژه های جاده سازی در نقاط مختلف این کشور بهره برداری می کرد. ارمنستان حیاتی ترین قطعه از طرح کریدور شمال – جنوب برای اتصال خلیج فارس به دریای سیاه و کشورهای منطقه قفقاز و آسیای میانه است و با این توافقنامه عملا ایران مزیت این کریدور ترانزیتی را از دست می دهد. همچنین اتصال نخجوان «قره باغ» آذربایجان منجر به از بین رفتن مرز زمینی ایران و ارمنستان شده و به این ترتیب کنترل کامل تجارت ایران در منطقه قفقاز به دست ترکیه و روسیه می افتد. این موضوع در حالی رخ می دهد که ارمنستان یک مسیر ترانزیت جایگزین برای ایران بود تا برای تبادل و انتقال کالا به اروپا صرفا به ترکیه وابسته نباشد.

با این اتفاق اما دست بالای تجارت و ترانزیت ایران و اروپا نصیب ترکیه شده است و این کشور تعیین کننده معادلات ترانزیتی خواهد شد.

در این میان روسیه نیز از این تحولات تازه کاملا نفع برده است. روسیه در سال 2013 مانع اجرای طرح صادرات گاز ایران به ارمنستان شده بود تا بتواند وابستگی ایروان به مسکو را تضمین کند و در نهایت مالکیت این خط لوله انتقال گاز به شرکت گاز پروم روسیه واگذار شد.

بجز این ایران در زمینه توسعه راه ابریشم که در واقع احیاکننده راه ابریشم قدیم است و چین را به بازار سراسر جهان با ساده ترین و کوتاه ترین راه های ممکن متصل می کند؛ نقش مهمی ایفا می کرد؛ اما با اتفاق جدید مزیت ترانزیتی ایران در راه ابریشم از بین رفته و ترکیه به راحتی جایگزین آن می شود.


دیدگاه ها
تیتر امروز   
روسیه آمریکا را تهدید کرد آیت الله رئیسی: اولویت دولت ایران اقتصادی است قیمت خودرو در هفته گذشته چه تغییری کرد؟/ خودروهای مونتاژ ارزان شدند اتحادیه اروپا از توافق سه جانبه انگلیس-استرالیا-آمریکا خبر ندارد آموزش حضوری از مهر‌ ماه در کدام مدارس آغاز می‌شود؟ دیدار رئیسی و عمران‌خان| ظرفیت‌های ارزشمندی برای گسترش مناسبات بین تهران و اسلام آباد وجود دارد ایران مجوزهای پروازی هواپیمایی العراقی را باطل کرد رئیسی در دیدار "شوکت میرزایف": سطح روابط اقتصادی ایران و ازبکستان باید ارتقا یابد فردا آخرین مهلت انتخاب رشته آزمون کارشناسی ارشد در دانشگاه آزاد مهلت دفاع از پایان نامه در دانشگاه خوارزمی تا آخر مهر تمدید شد تمدید مهلت انتخاب رشته کارشناسی ناپیوسته علوم‌پزشکی دانشگاه آزاد پیش‌بینی قیمت پراید پس از آزادسازی واردات خودرو بازگشت تماشاگر به بازی‌های لیگ قهرمانان آسیا وعده ریزش قیمت‌ خودرو/ خودروی خارجی هم قیمت پراید می‌شود؟ تکلیف ماندن مجیدی در استقلال نامشخص شد!
/
/
/
/
/
/