هپارین دارویی تزریقی است که می تواند از لخته شدن خون در رگ ها ، شریان ها و ریه جلوگیری کند. هپارین در بین داروهای ضد انعقاد (anticoagulants) _رقیق کننده های خون_ دسته بندی می شود. با این ویژگی هپارین توانایی خون برای لخته شدن را کاهش می دهد.
هپارین در پیشگیری و درمان ترومبوز وریدهای عمقی و ترومبوآمبولی ریوی، جلوگیری از انعقاد خون در گردش خون خارج بدن طی جراحی قلب و روش های دیالیز، به عنوان داروی کمکی در درمان آمبولی شریانی محیطی و کاهش خطر بروز ترومبوز مغزی و مرگ در بیمارانی که دچار حمله پیشرونده شدید و ناگهانی می شوند، مصرف می شود.
عوارض جانبی هپارین
عوارض جانبی معمول بر اثر مصرف هپارین؛ اگر فردی حین مصرف هپارین با هر کدام از این علائم مواجه شد که به مرور شدت گرفتند و یا اینکه از بین نرفتند باید با پزشک خود تماس بگیرد و وی را از این موضوع مطلع کند:
قرمزی، درد، کبودی و یا زخم در محل تزرق
ریزش مو
استفراغ خونی و یا به رنگ قهوه
مدفوع به رنگ قرمز روشن ، سیاه یا قیری مانند
ادرار خونی
خونریزی یا کبودی غیر عادی
خستگی بیش از حد و بسیار زیاد
حالت تهوع یا استفراغ
احساس درد ، فشار و سنگینی و ناراحتی در فقسه سینه
احساس ناراحتی در نواحی شانه ، بازوها ، فک ، گردن و پشت
تعریق بیش از حد
سرفه های خونی
سردردهای شدید و ناگهانی
غش کردن یا احساس سبکی در سر
از دست دادن ناگهانی تعادل و مشکل در راه رفتن
گیجی ناگهانی
مشکل ناگهانی در صحبت کردن و درک کردن
بی حسی و ضعف ناگهانی در صورت ، دست ها و پاها
مشکل در نگاه کردن از یک یا هر دو چشم
تغییرات رنگی پوست و ظاهر شدن رنگ های بنفش و سیاه در پوست
درد یا تغییرات رنگی آبی و سیاه در دست ها و پاها
خارش و سوزش (بخصوص در قسمت کف پا)
تب یا لرز کردن
خس خس سینه ، تنگی نفس ، مشکل در تنفس ، مشکل در بلع ، خارش و کهیر
درد یا شکستگی در استخوان
مسمومیت با هپارین و درمان آن
تظاهرات بالینی:خونریزی.
درمان:قطع فوری مصرف دارو معمولاً موجب کنترل خونریزی می شود، ولی در صورت خونریزی شدید ممکن است به درمان با سولفات پروتامین احتیاج باشد. 1 میلی گرم پروتامین سولفات، 90 واحد از هپارین bovine یا 115 واحد از هپارین porcine را خنثی می کند.
هپارین در صورت تزریق وریدی، به سرعت از خون خارج می شود. بنابراین، مقدار مصرف پروتامین به زمان مصرف هپارین بستگی دارد. پروتامین باید به آهستگی (طی سه دقیقه) تزریق وریدی شود و نباید بیش از 50 میلی گرم در هر 10 دقیقه مصرف گردد.
هپارین در صورت تزریق زیر جلدی به آهستگی جذب می شود. پروتامین باید به صورت مقدار اولیه 50-25 میلی گرم یا 1 تا 1.5 میلی گرم پروتامین به ازاء هر 100 واحد هپارین تجویز شود و به دنبال آن، با انفوزیون ثابت، باقیمانده مقدار محاسبه شده طی 16-8 ساعت مصرف شود. در موارد خونریزی شدید، ممکن است انتقال خون لازم باشد.
منبع: سایت دلگرم
